Geval van hypotheekventilatie

Ook Russen hebben geen glazen bol. Maar de voorspelling van energiereus Gazprom, eergisteren, dat de olieprijs naar 250 dollar per vat zou kunnen stijgen, herinnert eraan dat het wereldwijd oplopen van de inflatie best wel eens langduriger en heviger zou kunnen zijn dan gedacht.

Centrale banken, die tot taak hebben de inflatie te bedwingen, zijn dan ook in verhoogde staat van paraatheid. ECB-topman Trichet zinspeelde vorige week op een verhoging van de rente en afgelopen maandag herhaalde zijn Amerikaanse collega Bernanke dat inflatie zijn grootste zorg is.

Wat heeft de burger daarmee te maken? Veel. Inflatie is al erg genoeg, want die holt de koopkracht uit. Maar ook de rente stijgt. Op de financiële markten werd nog maar een maand geleden verwacht dat renteverhogingen in de Verenigde Staten en Europa achterwege zouden blijven, maar de stemming is omgeslagen.

Ook zonder dat de officiële kortlopende rentes door de centrale banken daadwerkelijk worden verhoogd, loopt de markt voor kortlopende obligaties er al op vooruit. Langlopende obligaties, die gevoelig zijn voor inflatieverwachtingen, reageren eveneens paniekerig.

Kijk maar naar de markt. Het effectieve rendement, de rente dus, op de toonaangevende Duitse tweejaarsobligaties is omhooggeschoten van een dal van iets boven de 3 procent in maart van dit jaar, naar boven de 4,6 procent nu. En Nederlandse tienjaarsobligaties doen nu een effectieve rente van meer dan 4,7 procent, tegen nog geen 3,9 procent in maart.

In drie maanden tijd zijn de obligatierentes dus al met 1 tot 1,5 procent omhooggeschoten. Deze rentevoeten zijn, via de interbancaire ‘swaprentes’ , leidend voor de hypotheektarieven. Het is een kwestie van tijd tot die omhoog zullen gaan. En dat kan weer gevolgen hebben voor de woningmarkt.

Nu dempt de hypotheekrenteaftrek natuurlijk het effect van stijgende rentes, en spaarhypotheken en aanverwante producten doen dat ook. Bovendien zouden de obligatierentes kunnen dalen als de markten ervan overtuigd raken dat de centrale banken een effectief gevecht tegen de inflatie gaan voeren. Maar voor hetzelfde geld stijgt de inflatie door en gaan de rentes verder omhoog.

De woningprijzen stijgen intussen nog steeds, volgens het Kadaster, zij het licht. Het Internationaal Monetair Fonds kreeg twee maanden geleden op zijn kop toen het suggereerde dat de Nederlandse woningmarkt overgewaardeerd is. Goed idee. Laten we allemaal de vingers in de oren stoppen en heel hard roepen dat het niet waar is.

Maarten Schinkel