Pleidooi voor nieuwe grondwet

De voorzitter van het Turkse parlement, Köksal Toptan, heeft dit weekeinde felle kritiek uitgeoefend op het Turkse Constitutionele Hof. Volgens Toptan is het Hof, dat donderdag besloot om de hoofddoek binnen de universiteit opnieuw te verbieden, met zijn vonnis op de stoel van de wetgevende macht gaan zitten. Zo heeft het volgens hem het principe van de scheiding der machten geweld aangedaan.

Om dat nu in de toekomst te voorkomen wil Toptan een Senaat invoeren in Turkije. Die Senaat zou wetgeving moeten controleren in plaats van het Constitutionele Hof. Ook wil hij een nieuwe grondwet die de taken van het Hof beter omschrijft.

Toptan is lid van de AK-partij van premier Erdogan en binnen die partij is de woede over het hoofddoek-besluit van het Hof groot. Na de verkiezingen van vorig jaar, die met grote overmacht door de AK (gerechtigheid en ontwikkeling) werden gewonnen, dachten velen binnen die partij dat de 'oude’ machten in Turkije (leger, rechters, rectoren) definitief hun macht hadden verloren. Mede daarom voorzagen weinigen problemen toen de AK-partij in het parlement (met steun van de extreem-nationalistische MHP) besloot om het verbod op het dragen van de hoofddoek op de campus op te heffen. Toptan herinnerde het Hof er dit weekeinde nog aan dat het parlementsbesluit om de hoofddoek toe te staan met een overweldigende meerderheid (411 stemmen) was aangenomen.

De grote vraag is natuurlijk wat de AK-partij op korte termijn kan doen tegen het besluit van het Hof. Toptans suggesties om een Senaat in te stellen en een nieuwe grondwet te schrijven, zijn niet van de ene op de andere dag te realiseren. Daar komt nog bij dat de partij na de uitspraak van donderdag nog een veel groter probleem heeft. Turkse juristen zijn het er over eens dat het vonnis over de hoofddoek een verbod van de AK-partij wegens ‘anti-seculiere’ activiteiten stukken dichterbij heeft gebracht. Naar verwachting doet het Constitutionele Hof over enige maanden uitspraak in deze kwestie.