Had hij dit maar eerder gedaan

‘VdH’ geloofde jarenlang niet dat zwempakken zijn prestaties konden verbeteren.

De snelle tijden die hij nu zwemt geven hem vertrouwen in de aanloop naar ‘Peking’.

Pieter van den Hoogenband is ‘om’. Jarenlang was hij sceptisch over de invloed van zwempakken op de prestaties. „Ik heb er nooit bij stilgestaan dat het pak het verschil zou maken. Ik dacht altijd: het zal wel meevallen.” Maar twee maanden voor zijn laatste Olympische Spelen weet hij dat hij mee moet met de jeugd.

Tijdens de Nederlandse kampioenschappen in Eindhoven zwom hij in de revolutionaire LZR Racer van fabrikant Speedo tijden die hij al lange tijd niet meer had gezwommen – en zeker niet in deze fase van het seizoen, waarin hij nog een flink stuk is verwijderd van de olympische vorm.

Zijn ‘vondst’, al is het wat laat, stelt Van den Hoogenband (30) vooral gerust. De drievoudig olympisch kampioen leek de aansluiting met de absolute top te zijn kwijtgeraakt, zoals met de Fransman Alain Bernard, die in maart in Van den Hoogenbands ‘eigen’ zwembad diens ‘eigen’ wereldrecord op de 100 meter vrije slag verpletterde – terwijl de verslagene thuis vanaf de bank ziek toekeek. „Toen dacht ik: wow, Bernard is een nieuwe Alexander Popov, of Ian Thorpe.”

Dat de Franse beul daarbij het nieuwe LZR Racer-zwempak droeg, zei Van den Hoogenband toen nog niet zo veel. Het kwartje viel kort daarna, tijdens de Australische trials in Sydney. Dat sprinter Eamon Sullivan een wereldtopper was wist Van den Hoogenband ook al – het waren vooral de tijden van de nummers twee en drie die Van den Hoogenbands interesse wekten. „Normaal gesproken vallen zij in de categorie ‘houthakkers’, zoals Jacco Verhaeren dat noemt. Ze zwommen sneller dan de beste tijd van Ian Thorpe – en dat was geen misselijke zwemmer. Toen ik die tijden zag, wist ik: er is voor mij nog hoop. Ik wist op dat moment zeker dat het pak de tijden beïnvloedt. Die jongens hebben mij enorm gemotiveerd.”

De vloedgolf aan wereldrecords die zwemmers in het pak over de hele wereld zwommen, dwong ook Van den Hoogenband tot experimenteren, ondanks zijn contract met Speedo-concurrent Nike. Zijn contract bevat een clausule waarin staat dat hij in een ander pak mag zwemmen als dat aantoonbaar sneller is. Dat blijkt. Zaterdag zwom hij de derde seizoentijd op de 200 meter vrije slag (1.45,96). Daarna maakte hij ook op de 100 vrij veel indruk (48,37).

Hoewel hij nog volop aan het testen is met verschillende pakken, heeft het Speedo-pak verreweg de beste papieren. Het is niet alleen waterafstotend en vederlicht, het perst het lijf samen zoals een korset. „De huid is niet gemaakt voor het zwemmen”, zegt Van den Hoogenband. „Als je beweegt in het water blijft je huid nooit strak om je lichaam zitten. Die hele massa beweegt, maar in dat pak word je ingesnoerd. Alles blijft op zijn plaats, fantastisch. Daardoor kun je veel langer glijden. Ik heb absoluut baat bij dit pak.”

Zijn lange carrière overpeinzend, krabt Van den Hoogenband zich nu ook achter de oren over de man die jarenlang zijn grootste concurrent was: Ian Thorpe. De Australiër zwom tal van zijn races naast Van den Hoogenband in zijn indrukwekkende zwarte pak, dat zijn lichaam grotendeels bedekte. Van den Hoogenband zwoer lange tijd bij een ouderwetse ‘ballenknijper’ en zijn lange zwembroek.

Kortgeleden zag Van den Hoogenband nog beelden van Thorpe in zijn zwarte pak. „Toen dacht ik: jeetje, is hij mij al die jaren misschien te slim afgeweest?” Of Van den Hoogenband er spijt van heeft dat hij zo lang heeft gewacht? „Het is slim dat Thorpe van alle mogelijkheden gebruik heeft gemaakt. Ik ga er nu wel een beetje anders tegen aankijken. Het is de vraag of de zwemsport deze kant op wil, maar ik ga niet in een hoekje zitten roepen dat het allemaal oneerlijk is. Dat is zonde van je energie. Je moet mee, dit is de maatstaf. Ik heb het te laat ingezien.”

Maar de geboren optimist ziet vooral weer kansen zijn grote droom te vervolgen. Na zijn olympische gouden medailles op het koningsnummer (100 vrij) in Sydney (2000) en Athene (2004) wil hij de eerste zwemmer worden die hetzelfde nummer drie Olympische Spelen op rij wint. Na zijn overstap naar het pak voelt hij zich niet meer kansloos tussen geweldenaren als Sullivan en Bernard.

Het levert wel extra werk op, want sinds zijn overstap bekend is stromen de aanbiedingen binnen. „Ook merken waarvan ik nog nooit had gehoord. Ze denken dat deze clown alles aantrekt.” Maar hij klaagt niet. „Op mijn oude dag is het heel erg leuk hiermee aan de slag te gaan.”

Het moment lijkt ideaal. Hij heeft eerder laten zien dat de Spelen bijzondere krachten in hem losmaken. Hij kan er pieken als geen ander. „Hoe dichter we bij de Spelen komen, des te meer voel ik aan de vezels in mijn lichaam dat er iets bijzonders gaat gebeuren.” Na zijn „supertoernooi” in Eindhoven reist hij met een gerust hart naar Peking. „Dit hoge niveau heb ik in deze fase van het seizoen nooit eerder gehaald. Dit geeft veel vertrouwen.”