Miljoenen kwijt bij Wereldbank

De Wereldbank is dagelijks tussen de 6 miljoen en 17 miljoen dollar (4 miljoen euro en 11 miljoen euro) kwijt aan corruptie en fraude. Jaarlijks verdwijnt gemiddeld 30 procent van de 20 miljard dollar die de Wereldbank aan ontwikkelingsfondsen heeft in de zakken van frauderende politici en ambtenaren in vooral Afrika en Zuid-Amerika.

Dat zegt voormalig Wereldbankfunctionaris Steve Berkman. Hij werkte meer dan zestien jaar voor de grootste internationale geldschieter van ontwikkelingshulp, de laatste acht jaar als onderzoeker van een in 1995 door toenmalig bankpresident Wolfensohn opgericht internationaal opererend anti-fraudeteam.

De bevindingen van Berkman, die daarover later dit jaar het boek The Word Bank and the Gods of Lending publiceert, worden door de Nederlander Paul Arlman, voormalig bewindvoerder bij de Wereldbank, deels onderschreven. „Ook in mijn tijd [1986-1990,red.] was er nauwelijks aandacht voor corruptie”, aldus de bankier, diplomaat en huidig voorzitter van Transparancy International Nederland. „Ik kan de bevindingen van Berkman niet bevestigen, maar ook niet ontkennen. Corruptie heeft nu wel meer de aandacht van de Wereldbank dan in het verleden het geval was.” Volgens Arlman moeten Berkmans bevindingen serieus genomen worden. „Hij is geen querulant of iemand die zijn gram wil halen op zijn vorige werkgever. Zijn relaas verdient serieus onderzoek.”

Nederland is, met een jaarlijkse bijdrage van 500 miljoen euro, een van de grotere donorlanden van de Wereldbank. Volgens een woordvoerder van minister Bert Koenders (Ontwikkelingssamenwerking, PvdA) zullen veel van Berkmans waarnemingen „ongetwijfeld kloppen. Hij is zelf getuige geweest van de corruptiepraktijken die hij omschrijft.”

Maar de Wereldbank is volgens de woordvoerder sinds 2002, mede op initiatief van Nederland, alerter op corruptiebestrijding. In Tanzania speelde recent een grote corruptiezaak waarbij ministers de laan zijn uitgestuurd. In Uganda speelde een corruptiezaak bij een met Nederlands geld gefinancierd project. Toen dat naar buiten kwam, moest de overheid daar de leningen terug betalen.