‘Zielig, hoe zeilen wordt verkocht’

Catamaranzeilen is dit jaar voor het laatst olympisch. Hét moment voor Mitch Booth om na ‘Peking’ te stoppen.

Hij hekelt het gebrek aan professionaliteit in de sport.

Na meer dan dertig jaar catamaranzeilen is het mooi geweest, vindt Mitch Booth. De geboren Australiër is na de olympische regatta in China klaar met wat hij noemt de politieke spelletjes in het internationale zeilen, het gebrek aan vooruitgang en de dramatische keuzes van de locaties voor topevenementen, zoals de Olympische Spelen. „Na de Spelen ga ik weg uit deze sport. Ik heb niet meer de energie of het enthousiasme. Ik hou van zeilen, maar ik ben te gefrustreerd geraakt”, zegt de 45-jarige Booth op het terras van het Regatta Center in Medemblik.

Booth is bezig aan zijn zevende en laatste olympische campagne. De eerste keer dat hij zich probeerde te kwalificeren voor de Spelen was in 1980 (Moskou). Dat lukte niet, evenmin als de twee volgende Spelen. Maar toen hij eenmaal doorbrak, was het raak: in 1992 (Barcelona) haalde hij brons voor Australië, in 1996 (Atlanta) zilver.

In 2003 werd hij genaturaliseerd tot Nederlander, zodat hij met zijn toenmalige zeilmaat Herbert Dercksen kon deelnemen aan de Spelen van Athene. Het duo dat zo nadrukkelijk voor goud ging in Griekse wateren, viel met een vijfde plaats zwaar tegen. Met zijn nieuwe bemanningslid Pim Nieuwenhuis plaatste Booth zich voor de Spelen van Peking, die voor zeilers honderden kilometers verderop zullen plaatsvinden, op de Gele Zee nabij de havenstad Qingdao.

Maar na ‘Qingdao’ vervalt de olympische status van de Tornado-klasse, de enige catamaran op de Spelen. En voor een catamarandier als Mitch Booth valt er dan op olympisch niveau niets meer te halen. „Het lijkt erop dat ik mijn carrière goed getimed heb”, zegt hij monter.

Maar van binnen treurt de tienvoudig wereldkampioen. De verdwijning van de spectaculaire Tornado van het olympische toneel acht Booth exemplarisch voor de manier waarop het internationale zeilen wordt geleid. Dat komt door „amateurs, vaak oudere vrijwilligers die goede bedoelingen hebben, maar die veel te ver van de realiteit verwijderd zijn”, zegt Booth over de internationale zeilfederatie (ISAF). „Ze hebben geen idee hoe ze de sport aan de man moeten brengen. Het wordt de ondergang van de ISAF. De vraag is niet meer óf het gebeurt, maar wanneer.”

Het verdwijnen van de Tornado-klasse zou volgens Booth wel eens een voorbode kunnen zijn van wat de zeilsport nog te wachten staat: het zou hem niet verbazen als het Internationaal Olympisch Comité (IOC) het zeilen in de toekomst helemaal van de agenda schrapt. „De sport staat op een kruispunt”, zegt Booth.

De tekortkomingen zijn vooral zichtbaar tijdens grote evenementen, vindt de in Sydney geboren Booth, die in 2004 werd uitgeroepen tot Nederlands zeiler van het jaar. „De WK in Cascais, vorig jaar, waren een absolute schande. Het was een showcase-evenement, maar het was zielig om te zien hoe de sport daar werd verkocht. Het was volkomen ontoegankelijk voor media en toeschouwers. De boten werden weggehouden van het publiek, niemand kon zien wat er gebeurde. De televisie wil het zeilen niet uitzenden, want de races zijn een lachertje. Laat zo’n evenement niet organiseren door vijf mannen van zeventig van de ISAF, maar door sportmarketingbureaus, evenementenmanagers, mensen die innovatief zijn.”

Pogingen tot modernisering van het zeilen zijn de afgelopen jaren wel gedaan, zoals Booth deed met zijn oude partner Dercksen. Zij introduceerden de spectaculaire Extreme 40-klasse, een razendsnelle catamaran van 40 voet. Races worden vlak voor de wal gehouden, goed zichtbaar voor het publiek op de kade. „We pasten wat regels aan, we wilden races spannender maken, makkelijker te volgen voor het publiek. Na de eerste race hoorden de zeilers dat ze niet meer aan ISAF-evenementen mochten deelnemen als het nog een keer zou gebeuren. Dat is chantage.”

Ook de manier waarop de Tornadoklasse van de olympische kaart is geveegd, 32 jaar na de introductie in Montreal, steekt de catamaranliefhebber. Volgens Booth verloor de Tornado zijn status door pure machtspolitiek tussen de landen. „Hoe ziek dit systeem is, blijkt uit het feit dat landen openlijk hebben gestemd op basis van hun eigen medaillekansen.”

Booth nam deel aan 64 WK’s in vier catamaranklassen. In augustus gaat hij nog één keer voor een medaille. Dan is het klaar. „Het is een mooie reis geweest. Maar er zijn nog andere dingen in het leven. Ik heb vijf kinderen en twee kleinkinderen.”