Stemmentrekkers gezocht voor Europa

In de aanloop naar de Europese verkiezingen schrijven partijen hun programma’s en zoeken politieke zwaargewichten.

Er worden namen genoemd.

Harry van Bommel Foto Jørgen Krielen © Jorgen Krielen-Amsterdam 22-07-2006- Anti-oorlog demonstratie. Tweede Kamerleden, zoals Harry van Bommel(SP), links op de foto liepen mee. Krielen, Jorgen

Er zijn namen die de Nederlandse Europarlementariërs dezer dagen schrik aanjagen. Jan Pronk, Harry van Bommel – maar vooral: Geert Wilders.

Het duurt nog een jaar voordat er verkiezingen zijn voor het Europees Parlement, maar nu al hebben Europarlementariërs hun eerste beoordelingsgesprekken met het partijbestuur in Nederland. De verkiezingsprogramma’s worden geschreven, er worden nieuwe manieren bedacht om kandidaten te selecteren, de profielschetsen zijn bijna klaar.

Maar belangrijker nog: er worden ook al namen genoemd. Zou oud-minister Pronk kandidaat zijn voor het lijsttrekkersschap van de PvdA in het Europees Parlement? Stuurt de SP Tweede Kamerlid Harry van Bommel naar Brussel? En zal er dan nog wel iets van GroenLinks overblijven?

De meeste zittende Europarlementariërs willen in Brussel blijven, er zijn er ook die vinden dat zíj nu maar eens lijsttrekker moeten worden. „Ik zou graag een lijsttrekker zien die herkenbaar is voor mensen”, zegt PvdA-voorzitter Liliane Ploumen. „Iemand die bekend is, omdat Europa toch een beetje uit het blikveld valt van mensen.”

Het CDA wil kandidaten die integer, dienstbaar, daadkrachtig, initiatiefrijk en vooral ook mediageniek zijn. De VVD is de afgelopen weken hard op zoek geweest naar een bekende Nederlander, maar tot nu toe lukt dat nog niet zo.

Nederlandse Europarlementariërs hebben een goede reputatie in Brussel. Ze kennen hun dossiers – die in Brussel vaak ingewikkelder zijn dan in Den Haag. Maar wie kent hén? Ria Oomen van het CDA, ‘rapporteur’ voor Turkije in het Europees Parlement en voorzitter van de Ruslandcommissie, is nu bezig aan haar derde termijn. „De partij heeft als regel: drie termijnen. Punt”, zegt ze. Maar Ria Oomen wil doorgaan.

Voor de partijbureaus tellen straks de stemmen die worden gehaald. De Europese verkiezingen worden één grote opiniepeiling. Wordt de SP groter dan de PvdA? Verliezen de traditionele partijen opnieuw?

Rita Verdonk doet niet mee, maar Wilders werkt aan een lijst met kandidaten. Die zullen kiezen voor een simpele boodschap over Europa. Iets als: weg met het Europees parlement. Hoe voer je daar campagne tegen?

De VVD moet in ieder geval geen dubbele boodschap uitdragen, zoals de vorige keer, zegt Europarlementariër Toine Manders. „Toen zeiden we dat we vóór Europa waren, maar dat daar wel grenzen aan zaten.” Veel te ingewikkeld. „Je hebt meteen wat uit te leggen.” Manders wil lijsttrekker worden van de VVD in Brussel als het partijbestuur geen „stemkanon” vindt. Als andere partijen gaan zeggen dat het Europees Parlement moet worden afgeschaft, zal Manders met simpele, positieve tegenvoorbeelden komen. Laat Harry van Bommel maar komen. Manders kan hem aan.

Maar Van Bommel wil niet komen. „Het Europees Parlement is een kletscollege”, zegt de SP’er.

Bij de VVD worden de Tweede Kamerleden Arend Jan Boekestijn en Hans van Baalen genoemd. Ze zijn niet officieel gevraagd door het partijbestuur. Boekestein zegt dat hij is gepolst door partijprominenten, Van Baalen zegt dat hem „de suggestie is gedaan”. Boekestein wil niet. „Ik ga eerst proberen een goed Kamerlid te worden.” Van Baalen is minder afwijzend. „Ik ben benieuwd of het verzoek gaat komen. Ik zal er binnenkort eens heel goed over na gaan denken. Op dit moment heb ik dat nog niet gedaan.”

Jan Pronk dan? „Een gerucht in een bepaald circuitje”, zegt hij. Pronk is voorzitter van de PvdA-commissie die het Europese verkiezingsprogramma schrijft. Het wordt een lastige verkiezingscampagne, verwacht Pronk. „Deze verkiezingen zullen een test worden voor de de geloofwaardigheid van de PvdA. Dat wordt tegen de klippen op boksen.”

De PvdA, zegt partijvoorzitter Ploumen, zal met een „duidelijk eigen Europese stem” komen. Europarlementariër Jeanine Hennis-Plasschaert denkt dat haar partij, de VVD, nu wel snapt dat het geen zin heeft om „op de bagagedrager” van de PVV te gaan zitten. „Je hoeft geen eurofiel te zijn om het belang van Europa in te zien.” Plasschaert overweegt zich ook kandidaat te stellen voor het lijsttrekkerschap. Net als bij Manders zal haar beslissing afhangen van de tegenkandidaat. Als dat een stemmentrekker is, blijft Plasschaert liever die minder bekende Europarlementariër.

Rectificatie / Gerectificeerd

Stemmentrekkers Europa

In het fotobijschrift bij Stemmentrekkers gezocht voor Europa (woensdag 4 juni, pagina 13) stond als mogelijke VVD-lijsttrekker Twan Mandels . Zijn naam moet worden gespeld als Toine Manders, zoals ook in het artikel stond.