Obama breekt door

Een zwarte kandidaat, Senator Barack Obama, heeft gisteren voldoende gedelegeerden bij elkaar gehaald voor de Democratische kandidatuur voor het presidentschap. Dat is een historische mijlpaal, ook als hij uiteindelijk geen president zou worden. Veel Amerikanen hebben nog zelf de tijd meegemaakt dat in de zuidelijke deelstaten discriminatie van zwarten in de wet was verankerd. Die recente geschiedenis met wortels in de slavernij heeft de verhoudingen tussen zwart en niet-zwart in de Verenigde Staten nog jarenlang vergiftigd. Toespelingen op de vermeend geringe leiderschapscapaciteiten van Obama en de radicale preken van een in het verleden met Obama gelieerde oudere, zwarte dominee zijn daar symptomen van. Deze obstakels hebben hem niet van de overwinning van de voorverkiezingen weerhouden. Obama is niet de kandidaat van de elite. Hij vertegenwoordigt een nieuwe generatie van na de geboortegolf.

De politieke onderstroom die Obama aan zijn overwinning heeft geholpen, maakte op creatieve wijze gebruik van internet om kiezers te mobiliseren, zelf nieuws te maken en fondsen te werven tot in de kleinste bedragen. Dat kan bij de verkiezingen dit najaar nog van pas komen.

Eind vorig jaar nog was Senator Hillary Clinton nog de favoriete kandidaat van het partijestablishment. Nog nooit is een vrouw zo dichtbij de partijkandidatuur voor het presidentschap geweest. Zij wil haar verlies nog niet toegeven omdat zij zwaar is teleurgesteld omdat ze met slechts een klein verschil in stemmen heeft verloren. In de eerste verkiezingsslagen liep zij een achterstand op die zij later nooit meer heeft kunnen inhalen. Haar huwelijk met voormalig president Bill Clinton heeft haar voordelen opgeleverd in werving van grote en in macht over het partijapparaat. Maar gaandeweg werd haar man een handicap in de race. Bill Clinton heeft zich niet in de gebruikelijke bijrol van echtgenoot kunnen schikken. Dat maakt het moeilijk voor Obama om Hillary Clinton te vragen voor het vicepresidentschap. Zij sleept niet alleen een rusteloze ex-president maar ook een heel dynastiek kader met zich mee. Dat kan voor onaangename verrassingen zorgen.

Toch is het belangrijk dat Obama zich met zijn politieke tegenstander verzoent. Veel vrouwelijke kiezers zijn verontwaardigd over de manier waarop Hillary Clinton door conservatieven werd gekleineerd. Van haar kant zal Clinton de strijd eindelijk moeten opgeven. Voor haar eigen politieke toekomst is het belangrijk dat zij zich inspant voor Obama.

Het is geenszins een gelopen race. Net zo goed als de Democraten zijn de Republikeinen intern verdeeld. In de langdurige voorverkiezingsstrijd is Obama aan alle mogelijke politieke tests onderworpen. Zijn oude Republikeinse tegenstander John McCain moet de volle laag van negatieve aandacht nog krijgen. Net zo min als Obama is hij de favoriete kandidaat van zijn partijkader. Het ziet er naar uit dat de ongebonden, onafhankelijke kiezers bij de verkiezingen dit najaar de doorslag zullen geven.