Het zwart-wit van ‘La Leon’ roept kleur op

La Léon. Regie: Santiago Otheguy. Met: Jorge Román, Daniel Valenzuela, José Muñoz. In: Rialto, Amsterdam; Filmhuis Den Haag; Lantaren/Venster, Rotterdam; daarna roulement.

La Léon, de leeuw, is de naam van een veerboot die dag in dag uit over de Parana vaart, een rivier in het geïsoleerde Noordoosten van Argentinië. De Parana die ligt daar maar, eeuwenoud, zoals rivieren dat kunnen.

De debuterende Argentijnse regisseur Santiago Otheguy (1973) richt er stil en met poëtisch-wetenschappelijk observatievermogen zijn camera op. Op de rivier, op veerman Turu (gespeeld door Daniel Valenzuela), op het leven van de houtkappers dat daar al sinds jaar en dag hetzelfde is en toch langzamerhand veranderen gaat, doordat er nu eenmaal water is en beweging en invloeden van buitenaf binnenstromen.

Opvallend is dat Otheguy La Léon in zwart-wit draaide, wat de film vanzelfsprekend een zeker nostalgisch gevoel meegeeft, maar ook een zekere abstractie. Alsof je de kleine dingen van het leven die zich daar voltrekken onder een loep ziet en je van al die losse details zelf een verhaal moet maken.

Een belangrijk element daarin is Turu’s worsteling met zijn verwarde machismo, aangewakkerd door de aanwezigheid van de homoseksuele houtkapper Alvaro, die alleen daarom al uit de groep verdreven moet worden.

Zo wordt La Léon vanzelf een verhaal dat over grote dingen kan gaan, zoals traditie en vooruitgang, groepsprocessen en isolement en de uitstoting van de zondebok.

Maar eigenlijk wil deze film niet bedacht, maar bekeken worden. Het zwart-wit heeft daarbij dan nog een andere functie. Door dat niet-natuurlijke zwart-wit maakt de film je extra bewust van de

kleuren in de natuur, alsof het ontbreken ervan ze juist doet oplichten.

Ze schitteren als het ware door het monochroom heen. Het groen van het riet, of is het al geel? En steeds is er de rivier, die vast ondoordringbaar bruin modderig is, maar toch kan spiegelen in het licht. Dat is het echte verhaal van de film, het kijken naar die kleuren en ervaren hoe de tijd als een rivier voorbij stroomt.