Sarkozy is in de olie, in de olie is Sarkozy

De Europese Centrale Bank viert zijn tienjarig bestaan met een ongemakkelijke waarheid: de inflatie in euroland is opgelopen tot het hoogste niveau sinds de oprichting van de ECB. Lastig, want handhaving van de prijsstabiliteit is de hoofddoelstelling die de ECB van de Duitse Bundesbank heeft overgenomen. De inflatie van 3,6 procent (in mei) is bijna het dubbele van het streefpercentage van 2 procent dat de ECB hanteert.

Ter ere van 10 jaar ECB kwamen gisteren de ministers van Financiën van de 15 eurolanden voor hun maandelijkse vergadering in Frankfurt bijeen. Stijgende grondstoffenprijzen, onder meer van brandstoffen, verpestten het feestje.

Ter tafel lag een voorstel van Frankrijk om de belastingen op brandstoffen te verlagen. Aangezien hoge brandstofprijzen rechtstreeks doorwerken in de hele economie, draagt verlaging van de brandstoftax bij aan demping van de prijsstijgingen. Bovendien is het een mooi politiek gebaar naar al die boeren, vrachtwagenchauffeurs en vissers in Frankrijk, Portugal en Spanje die protesteren tegen hoge brandstofprijzen.

Maar de Europese collega’s wilden niets van het Franse voorstel weten. Het mantra van de budgetdiscipline is onverminderd van kracht in euroland en het prevaleert boven fijnafstemming van brandstofaccijns.

Toch hebben de Fransen een punt. Stijgende brandstofprijzen leiden tot hogere afdrachten aan de staat. Als de inkomens stijgen worden de belastingschijven ook aangepast, dus waarom gebeurt dat niet bij brandstoffenprijzen?

Het standaardargument is dat overheden hun belastingtarieven niet moeten laten afhangen van windfall profits voor de schatkist. De effecten van structurele prijsverhogingen van energie moeten doorwerken in de economie zodat ze tot aanpassingen leiden, niet tot pappen en nathouden met fiscaal gesleutel.

Minister van Financiën Wouter Bos (PvdA) schaarde zich in het koor van de critici van het Franse voorstel. Hij zei dat Frankrijk zich geen belastingverlaging kan veroorloven. „Frankrijk heeft al problemen om zijn begroting op orde te krijgen, en een belastingverlaging maakt dat niet gemakkelijker”, aldus Bos.

Interessante observatie van de minister van Financiën. De Nederlandse brandstofprijzen behoren tot de hoogste van Europa. Nederland heeft een comfortabel overschot op de begroting. Bos’ redenering volgend biedt dat dus wél ruimte voor een accijnsverlaging op brandstoffen. Kan het guldenskwartje van Kok als het euroduppie van Bos toch nog eens teruggegeven worden.

roel janssen