Rotterdam voelt wel voor ‘losweken’ vliegveld

Het advies om Rotterdam Airport terug te kopen van eigenaar Schiphol wordt breed gedragen in de stad. „Het gaat om het verkrijgen van meer inspraak”, zegt raadslid Leo Bruijn (PvdA).

Rotterdam moet weer baas in eigen huis worden. Zo niet, dan dreigt een van de kroonjuwelen van de eigen lokale economie, Rotterdam Airport, op korte termijn gegijzeld te worden door de huidige eigenaar, de Schiphol Group.

Met die boodschap rakelde het belangrijkste economische adviesorgaan van de stad, de Economic Development Board Rotterdam (EDBR), gisteren een aloude discussie op. „Of ze in ‘020’ blij zijn met deze oproep, weet ik niet”, zei voorzitter Hans Blankert gisteren bij de overhandiging van het advies, Geef Rotterdam Vleugels, aan het Rotterdamse stadsbestuur.

Het antwoord vanuit Amsterdam liet gistermiddag niet lang op zich wachten. „Geen haar op ons hoofd die er ook maar over denkt om Rotterdam Airport van de hand te doen”, liet een woordvoerder weten namens het Schiphol-bestuur. Alleen over uitbreiding van het minderheidsbelang van de gemeente Rotterdam (2,4 procent van de aandelen) valt te praten.

Maar de EDBR bepleit volledige verzelfstandiging, naar het voorbeeld van het Havenbedrijf Rotterdam. Met het advies speelt de ‘economische buitenboordmotor’ van Rotterdam in op de naar verwachting dalende passagiersaantallen op Schiphol. Vooral Dubai wordt door ingewijden genoemd als de grootste bedreiging van de nationale luchthaven. De hoofdstad van het gelijknamige emiraat in het Midden-Oosten ligt niet alleen centraler, maar beschikt daarnaast over meer capaciteit, waardoor Amsterdam minder aantrekkelijk wordt als overstapluchthaven. Dubai kan bovendien wel de superjumbo’s ontvangen, die Amsterdam noodgedwongen links moeten laten liggen.

Gevolg: Schiphol moet op zoek naar nieuwe klanten en de EDBR – een denktank van dertig opinieleiders uit het Rotterdamse bedrijfsleven, onderwijs, wetenschap en cultuur – vreest dat de luchthaven zich daarom meer en meer zal richten op de voornaamste doelgroep van Rotterdam Airport: de zakelijke reiziger. Conflicterende belangen dus, constateerde Blankert gisteren. In plaats van de gewenste groei dreigt het gevaar dat „Rotterdam bewust klein zal worden gehouden”.

En dat kan de Rijnmondregio niet gebruiken. Rotterdam Airport, met 2.500 werknemers nu een van de grootste regionale werkgevers, levert volgens berekeningen bij een gedoseerde groei ongeveer 4.000 arbeidplaatsen op. Al jaren zegt de tot voor kort tweede regionale luchthaven van Nederland – Rotterdam werd vorig jaar ingehaald door Eindhoven – niet te kunnen voldoen aan de toenemende vraag naar bestemmingen als Zürich en Kopenhagen.

Bij het stadsbestuur viel het advies in zeer goede aarde. „Voor het eerst is het belang van Rotterdam Airport voor onze regio stevig onderbouwd”, constateerde wethouder Mark Harbers (haven en economie, VVD) vanmorgen. Nog voor het zomerreces wil hij het advies met de gemeenteraad bespreken. Bij goedkeuring volgt een gesprek met Schiphol. „Dat ze op voorhand ‘nee’ roepen, vind ik een beetje voorbarig”, stelt Harbers.

Of is Schiphol nu al bezig met prijsopdrijving? Raadslid Leo Bruijn van de grootste coalitiepartij PvdA zegt het niet te weten. „Het ‘nee’ onderstreept in elk geval dat hier sprake is van een groeibriljant.” Hij benadrukt dat „het verwerven van het vliegveld geen doel op zich” mag zijn. „Het gaat om het verkrijgen van meer inspraak.” Die wens leeft breed in Rotterdamse gemeenteraad.

Wegens de wankele financiële positie besloot Rotterdam eind jaren tachtig de toenmalige luchthaven Zestienhoven volledig over te dragen aan Schiphol. De gemeente is sindsdien voor 2,4 procent eigenaar van de Schiphol Group. Volgens Blankert vertegenwoordigen de aandelen momenteel een waarde (circa 80 miljoen euro), die overeenkomt met de huidige waarde van Rotterdam Airport.