Martin Luther King verknipt tot rap

Muziektheater Radio Kamer Filharmonie en Nederlands Kamerkoor o.l.v. Otto Tausk. Ter Veldhuis: Mountain Top; Weill: Tweede symfonie; Strauss: Des Esels Schatten. Gehoord: 31/5 Concertgebouw, Amsterdam. Radio 4: 3/6 20.00. Tv-opnamen voor latere uitzending.

Wat gebeurt er met de woorden van Martin Luther King in Mountain Top van Jacob ter Veldhuis? Een praktisch antwoord is makkelijk te geven: kreten, verzameld uit een bevlogen toespraak, worden verknipt, herhaald en omgeven met lange, weldadige dalende lijnen van een klein koor en wat melodisch slagwerk. Het beproefde Ter Veldhuis-procédé dus, opnieuw met succes toegepast.

Maar wat voor effect bereikt Ter Veldhuis (ook wel JacobTV) hiermee? Die vraag is moeilijker te beantwoorden. Af en toe lijkt hij van King eenvoudig een engel te maken, gewichtloos zwevend in een halo van hemelkoren. Maar op andere momenten ontneemt hij diens woorden juist hun kracht, door ze uit hun verband gerukt veelvuldig en bombastisch te herhalen. King wordt soms zelfs een niet al te vlotte rapper: ‘talkingatalkingatalkingabout war and peace’.

Ter Veldhuis bevestigt vooral de oppervlakkige iconische status van King, zonder nieuwe nuances of betekenissen te zoeken. Het levert niettemin fascinerende muziek op. Vooral het kooraandeel, door het Nederlands Kamerkoor goed, maar in de hoogte soms wat vals gezongen, lijkt een nieuwe graad van raffinement in Ter Veldhuis’ muziek aan te kondigen. Het slot, waar de bassen en een marimba eenstemmig rust zoeken in de diepte, is adembenemend. Het doet wel wat denken aan Barbers Adagio for Strings.

De teksten lijken in dit alles niet meer dan een zeer nadrukkelijk gepresenteerde inspiratiebron. Zeker met de videoprojectie van Jaap en Floris Drupsteen erbij met historische beelden van King en fel oplichtende woorden, wordt het als een zoete droom. Maar dan één waaruit je níet met nieuwe inzichten ontwaakt.