Het meeste zit al in de knip

Het optimisme lijkt weer terug op de beursvloer. De AEX-index stoomt op richting de 500 punten. Weg is de angst en het wantrouwen. Maar is er ruimte voor een echte rally?

Wat is het? Heeft de belegger alle vrees van zich laten afglijden? Is hij verblind door de recente koerswinsten en ziet hij de risico’s niet meer of heeft hij het licht gezien en is de malaise op de beurs nu echt voorbij?

De effectenbeurzen die sinds de zomer van vorig jaar zo’n dramatische ontwikkeling meemaakten zitten weer in de lift. Weg lijkt de angst voor de internationale kredietcrisis die maandenlang de koersen deed kelderen. De weg naar boven is weer gevonden en voor de Nederlandse AEX-index wordt zelfs een niveau van boven de 500 punten weer reëel geacht komende maand. Ter vergelijking. De AEX die het jaar net boven de 500 punten begon zakte weg tot 415 punten medio maart om daarna aan een slechts af en toe onderbroken opmars te beginnen. En in de Verenigde Staten staat de Dow-Jonesindex op dit moment nog maar net onder het hoogste niveau ooit, mede door de enorme geldinjecties van de Federal Reserve, het Amerikaanse stelsel van centrale banken.

Of de stijging zal doorgaan wordt betwijfeld door analisten. De recente koerswinsten zijn volgens hen niet meer dan een gedeeltelijk herstel. Een herstel bovendien dat zeer fragiel is. Pas na de zomer, als de bedrijven met hun resultaten over het eerste half jaar komen, kan worden gezegd of er daadwerkelijk ruimte is voor een verdere stijging. Want alleen dan is bekend in hoeverre de kredietcrisis de winstontwikkeling van bedrijven heeft aangetast.

Dat de koersen onder druk komen is ook op te maken uit de acties van de analisten van Iris. Zij verlaagden deze week het advies voor de regio Europa van positief naar neutraal. De analisten van de researchtak van Robeco en Rabobank deden dit omdat de economische voortuitzichten gematigd zijn, vooral door de dure euro en tegenvallende detailhandelsverkopen. Dit zorgt ervoor, zo schrijven zij, dat er ook de komende kwartalen een groeitempo zal zijn dat gematigd is.

De aanstichter van de dalende koersen, de kredietcrisis, lijkt bijna alweer vergeten door sommige marktparticipanten. De problemen die vorig jaar zomer begonnen op de Amerikaanse hypothekenmarkt en al snel doorsijpelden naar banken overal ter wereld was de belangrijkste reden waarom de aandelenmarkten in elkaar zakten. De onophoudelijke stroom van slecht nieuws – van banken die grote verliezen en afschrijvingen boekten omdat zij geld hadden belegd in de risicovolle hypotheken – zorgde ervoor dat het wantrouwen op de markten toenam en dat geld van beleggers uit de markt werd gehaald. Het waren vanzelfsprekend vooral financiële instellingen die werden afgestraft. Met het verlies van vertrouwen volgde vrijwel automatisch koersdalingen in andere bedrijfssegmenten.

De afgelopen weken hebben diverse topbeleggers gesteld dat de crisis het hoogtepunt heeft bereikt, maar niet iedereen is hiervan overtuigd. „Er is meer informatie nodig voordat je kan zeggen dat het voorbij is”, aldus technisch analist Edward Loef van vermogensbeheerder Theodoor Gilissen.

Dat niet iedereen denkt dat de problemen tot het verleden behoren bleek gisteren uit het jaarlijkse beleggersonderzoek van SNS Fundcoach, een beleggingstak van bankverzekeraar SNS Reaal, onder particuliere beleggers. Uit de antwoorden van de ruim zevenduizend ondervraagden blijkt dat meer dan 50 procent van hen denkt dat de omvang van de crisis nog onduidelijk is en 17 procent zelfs denkt dat het ergste nog moet komen.

Nu kijken beleggers altijd vooruit bij het nemen van investeringsbeslissingen. De professionele beleggers kunnen dan wel denken dat de crisis grotendeels achter de rug is, er zijn andere factoren die een stijging van de beurs onlogisch maken. Zo stijgt de olieprijs door, evenals de inflatie. De economische groei in de VS en Europa neemt af.

Het is de vraag of de groei in Azië hier veel last zal hebben of dat de ontwikkelingen in onder meer China en India de positie van de Amerikaanse economie als groeimotor van de wereld kunnen overnemen. Sommige economen geloven dat dit zal gebeuren, anderen verwachten dat – zoals zo vaak het geval was – een recessie in de VS zal leiden tot een recessie, of in ieder geval fors mindere groei, in de rest van de wereld.

Voor de korte termijn lijkt in ieder geval de AEX-index verder te stijgen. Technisch analist Loef van Theodoor Gilissen ziet de AEX-index uitkomen op 515 tot 520 punten nog volgende maand. Ten minste, zolang de index niet door het weerstandniveau van 476 punten zakt. De AEX-index sloot gisteren op 478,39 punten, een daling van 1,5 procent die werd veroorzaakt door de stijgende olieprijs en tegenvallende huizenverkopen in de VS. „Maar als we boven de 500 punten komen verwacht ik niet veel meer progressie. Wat betreft de rally voor dit jaar zit dan het meeste in de knip. Er zullen nog wel slingerbewegingen komen.”

De belegger die nog wil verdienen zal er bovenop moeten zitten en actief moeten zijn volgens de analist van Theodoor Gilissen. „Met enkel aandelen inslaan en vasthouden kom je er dit jaar niet.”