Goed nieuws voor Ivantsjoek

De meeste schakers zijn vlijtige rekenaars. Tijdens een toernooi houden ze hun TPR bij – hun prestatie uitgedrukt in een ratinggetal – en ze weten precies hoeveel ratingpunten ze gewonnen of verloren hebben. Vaak rekenen ze het ook uit voor hun concurrenten, als die elders op de wereld aan een toernooi bezig zijn, zodat ze kunnen zien of ze hen virtueel al gepasseerd zijn op de ranglijst. Zorgvuldige loopbaanplanning hoort bij het beroep.

Vasili Ivantsjoek is anders dan de anderen en op de persconferentie aan het eind van het Mtel toernooi in Sofia leek het of loopbaanplanning voor hem een onbekend begrip is.

Nadat hij in de eerste helft van het toernooi alle vijf partijen gewonnen had, deed hij het even wat kalmer aan, zodat hij voor de laatste ronde nog maar een punt meer had dan Veselin Topalov. In die laatste ronde won Ivantsjoek weer en daardoor bleef hij met 8 uit 10 anderhalve punt voor op Topalov. Zijn TPR was 2977, wat betekent dat hij op stratosferische hoogte boven de rest van de wereld verheven zou zijn, als hij altijd zo zou spelen.

Zo werkt het natuurlijk niet, want iedereen is wisselvallig. Alleen als het over jezelf gaat, denk je dat de successen je echte sterkte weergeven en dat de mislukkingen als toevallige ongelukjes mogen worden weggestreept.

Het Mtel toernooi is onderdeel van een Grand Prix – niet te verwarren met de Grand Prix van de FIDE – waar verder de toernooien van Wijk aan Zee, Linares en Dortmund deel van uitmaken. De winnaars van die toernooien ontmoeten elkaar in september in Bilbao.

Tot ieders verbazing bleek Ivantsjoek van dat supertoernooi in Bilbao nog nooit gehoord te hebben. „Wanneer begint dat dan?”, vroeg hij aan de journalisten. Ze vertelden dat het op 4 september begint.

Dan kon hij waarschijnlijk wel meedoen, zei Ivantsjoek, hoewel er misschien iets met de Spaanse clubcompetitie was… Wat was het eigenlijk voor een toernooi, een rapidtoernooi? De journalisten legden hem uit dat het een mooi klassiek toernooi was, met ruime bedenktijd. Ai, dan moet ik me goed voorbereiden, zei Ivantsjoek.

Het waren drukke schaakweken, ook voor de Nederlandse topspelers. De onvermoeibare Sergei Tiviakov vertrok een paar dagen nadat hij in de Bulgaarse stad Plovdiv kampioen van Europa was geworden naar Havana voor het Capablanca Memorial. Daar maakte hij al zijn negen partijen remise; een kampioen van Europa mag wel even op zijn lauweren rusten.

Erwin l’Ami was in Sofia als secondant van Ivan Tsjeparinov en Loek van Wely, Ivan Sokolov en Jan Timman speelden in Bakoe in een zeer sterk open toernooi: het President’s Cup toernooi ter ere van de vorige president Geidar Alijev. In Azerbaidzjan lijkt alles ter ere van Geidar te zijn.

De Rus Jevgeni Najer won het met 7,5 uit 9. Sokolov en Timman hadden 6,5 punt en Van Wely maakte 6 punten, evenveel als de oude reuzen Alexander Beljavski en Viktor Kortchnoi.

Hier is een aardige lichtvoetige aanvalspartij van Sokolov tegen de Azeri Rasul Ibrahimov.

Ivan Sokolov – Rasul Ibrahimov, President’s Cup Bakoe

1. d4 Pf6 2. c4 e6 3. Pc3 Lb4 4. Dc2 0-0 5. Lg5 Weer eens iets anders dan het gebruikelijke 5. a3, wat Sokolov meestal speelt. 5…c5 6. e3 cxd4 7. exd4 h6 8. Lh4 d5 9. cxd5 Dxd5 Ambitieus. Na het solide 9…exd5 zou wit hoogstens een snippertje beter staan. 10. Lxf6 gxf6 11. Pf3 Pc6 12. Dd2 Td8 Dit leidt tot complicaties die slecht aflopen voor zwart. 13. Dxh6 e5 Zwart kon zijn pion niet meteen terugwinnen met 13…Pxd4 wegens 14. 0-0-0. Als zwart dan 14…Lxc3 speelt kan wit niet goed 15. bxc3 doen wegens 15…Pb3+ met voordeel voor zwart, maar hij heeft de sterke tussenzet 15. Ld3 met matdreiging. Daarna is zowel 15…f5 16. bxc3 als 15…Lxb2+ 16. Kxb2 f5 17. Lc2 goed voor wit. Met de zet die hij in de partij speelt hoopt zwart aanval tegen de witte koning in het midden te krijgen. 14. Ld3 Maar wits koningsaanval is sterker. 14…e4 15. Lc2 Lf5 Na 15…Pxd4 is 16. Pxd4 Dxd4 17. 0-0 de simpelste manier voor wit om voordeel te houden. 16. Lb3 Dd7 Of 16…Da5 17. Tc1 en zwart kan wits paard niet nemen, omdat na 17…exf3 18. gxf3 de open g-lijn beslist. 17. Ph4 Pxd4 18. Td1 Lg4

Het was al mis met zwart, maar zijn laatste zet is een slag in de lucht waarna het hard gaat. 19. 0-0 Wit moest nog even opletten. Na meteen 19. Pg6 zou hij zelf mat gaan door 19…Pc2+ 20. Lxc2 Dxd1+ 21. Lxd1 Txd1 mat. 19…Lf8 Na 19…Lxd1 zou wel 20. Pg6 komen, met ondekbaar mat. 20. Dg6+ Kh8 20. Lg7 21. Txd4 is ook hopeloos voor zwart. 21. Lxf7 Zwart gaf op.