Den Haag wil mondaine nieuwe dijk

Scheveningen moet dé badplaats van Noordwest-Europa worden.

Daarom bouwt Den Haag een nieuwe boulevard, die tegelijk zeewering is.

Een surfer die op de tram zit te wachten kijkt verbaasd op als de Haagse wethouder Marnix Norder (Bouwen en Wonen, PvdA) vraagt hoe het ging. „Wel aardig”, antwoordt de surfer. Norder: „Tja, op zich staat er best een goede wind, maar de golven vallen wat tegen vandaag.” De wethouder had even eerder nog verteld dat hij gek is op de surfcultuur in Scheveningen. En op de badplaats in het algemeen. „Ik heb hier altijd meteen het idee dat ik op zomervakantie ben.” Dat gevoel moeten alle bezoekers van Scheveningen krijgen. Scheveningen moet dé badplaats van Noordwest-Europa worden.

Het gaat volgens Norder minder goed. Tegen de landelijke trends in stagneert zowel het toerisme als de visserij. Dat komt doordat er twintig jaar niet is geïnvesteerd in de badplaats. Daar komt de komende jaren verandering in, want er liggen drie grote projecten op stapel, gebundeld in het Masterplan Scheveningen Kust.

Bij een van de projecten wordt de gemeente door de natuur gedwongen actie te ondernemen. Scheveningen is een van de tien zwakke schakels van de kust. Deze plekken moeten voor 2020 worden versterkt, omdat ze daarna niet meer aan de veiligheidsnorm voldoen. Die houdt in dat de zeewering een vloed moet kunnen keren die gemiddeld eens per tienduizend jaar voorkomt. De eerste kustversterking werd vorige maand bij Noordwijk voltooid, dat nu voor de komende vijftig jaar beveiligd is. In zeven maanden tijd werd daar een ruim kilometer lange dijk in een 42 meter brede opgespoten duinenrij aangelegd.

De aanpak van Scheveningen is ingrijpender, zegt de voor water verantwoordelijke Zuid-Hollandse gedeputeerde Lenie Dwarshuis (VVD). Het is zelfs „de meest gecompliceerde” van de zes zwakke schakels in haar provincie. Vanwege de vele bebouwing is in Scheveningen bijvoorbeeld de aanleg van een extra duinenrij, zoals bij Ter Heijde in het Westland, niet mogelijk. Anders dan in Noordwijk wordt in Scheveningen de kustversterking aangegrepen om de boulevard opnieuw in te richten.

Een dijk van een kilometer lang wordt maximaal tien meter hoog ín de boulevard aangelegd. Ook wordt het strand hoger en vijftig meter breder. De dijk in de boulevard is volgens hoogheemraad Koos Verbeek „een uniek project in de wereld”. In de praktijk valt de hoogte ervan mee, zegt Norder. Op het hoogste punt komt de boulevard volgens de wethouder „zo’n anderhalve meter” boven het huidige niveau uit.

Voor het ontwerp van de boulevard tekende de Spaanse architect De Solà-Morales. De boulevard krijgt een golvend verloop, waarmee de oude duinenrij wordt gevolgd. Ook zullen er verschillende hoogteniveaus komen. Het project kost 75 miljoen euro, waarvan het ministerie van Verkeer en Waterstaat 47 miljoen bijdraagt voor de veiligheid. De overige 28 miljoen dient Den Haag zelf bijeen te krijgen. Gisteravond nam de gemeenteraad het plan met een ruime meerderheid aan. Omdat het hoogheemraadschap Delfland, verantwoordelijk voor de veiligheid van de kust, onlangs ook akkoord ging met het plan, staat vrijwel niets meer de renovatie in de weg. De renovatie moet eind volgend jaar beginnen en in 2013 klaar zijn.

De gerenoveerde boulevard zal van de promenade worden doorgetrokken tot aan de vissershaven – nu nog te veel twee gescheiden werelden. In het havengebied kreeg de gemeente een paar jaar geleden een nieuw stuk grond in de schoot geworpen toen reder Norfolk bekendmaakte uit Scheveningen te vertrekken. Voor Norder was meteen duidelijk dat op die plek een „beeldmerk” moest komen. „Iets waarvan bezoekers zouden zeggen: ik ben vandaag in Scheveningen geweest en ik heb toch zo iets bijzonders gezien.” Op de havenhoofden komen twee torens van honderd meter die door een brug met elkaar worden verbonden.

Het voormalige Norfolkterrein moet een eigenzinnige wijk worden, met „galerietjes, musea, boetiekjes en restaurantjes”. Onderzocht wordt of een aanlegsteiger voor cruiseschepen mogelijk is. Norder ziet het helemaal voor zich: werknemers van Shell brengen hun gasten hier naartoe voor de lunch. Scheveningen moet mondainer worden. Den Haag wil een ‘Wéreldstad aan Zee’ zijn, zoals de titel van de structuurvisie voor 2020 luidt. Norder: „Ook de mensen die niet op zoek zijn naar massatoerisme kunnen straks in Scheveningen terecht.”

Maar er is ook kritiek. Op de hoge torens bijvoorbeeld, die volgens veel Scheveningers niet bij het kleinschalige karakter van hun dorp passen. Ondernemers en bewoners vrezen dat de visserij in het gedrang zal komen. „Nee, dat zal niet gebeuren!” Norder schreeuwt het uit op de winderige puinduinen bij het havengebied. Niets hoort volgens hem zo bij Scheveningen als de visserij. De belangrijkste kritiek richt zich op het plan voor eenrichtingsverkeer. Daardoor zal de verkeersdruk in de buurt achter de boulevard toenemen, vrezen critici.

Bekijk het ontwerp voor de boulevard van Scheveningen via nrcnext.nl/links