Tweedehands auto duurder dan nieuwe

De afschaffing van de aanschafbelasting op auto’s dreigt vooral verkopers van tweedehands auto’s te raken. De sector pleit voor compensatie, maar de Bovag steunt dat niet.

Rob Stouten heeft „een stuk of acht” tweedehands auto’s in zijn garage staan in Amsterdam-Noord. De particuliere verkoper vreest dat de invoering van de kilometerheffing en de daaruit voortvloeiende afschaffing van de bpm (aanschafbelasting op auto’s) „grote gevolgen” gaat hebben voor tweedehands autodealers. „Voor mensen zoals ik is dat een beroerde zaak”, aldus Stouten. „Het zou leuk zijn als de overheid dat tijdelijk kan compenseren.”

Terwijl de discussie over de invoering van de kilometerheffing onverminderd voortduurt, maakt de autobranche zich op voor een zware klap. Wanneer nieuwe auto’s 42 procent goedkoper worden door het wegvallen van de bpm, zal de prijs van tweedehands auto’s aanzienlijk dalen. Die voorspelling doen economen en betrokkenen in de tweedehands autobranche en leasemaatschappijen. Met name ‘jonge’ auto’s, niet ouder dan tien jaar, zullen de klappen moeten opvangen.

Hoewel de bpm gefaseerd zal verdwijnen om een instorting van de automarkt te voorkomen, zal de maatregel „onmiddellijk effect” hebben op de prijzen. Deze verwachting schetst Peter Kavelaars, hoogleraar fiscale economie aan de Erasmus Universiteit Rotterdam. „Wanneer nieuwe auto’s veel goedkoper worden, verdwijnt de restwaarde van oudere auto’s. Het kan niet zo zijn dat een gebruikte auto duurder is dan een nieuwe”, aldus Kavelaars.

De econoom noemt de maatregel daarnaast „raar” aangezien deze bedoeld is om het gebruik van auto’s te verminderen. „Bij een grote prijsdaling wordt het juist minder bezwaarlijk om een auto aan te schaffen, en dat kan toch niet de bedoeling zijn.”

De grootste financiële schade lijken de leasemaatschappijen te gaan lijden. Zij hebben verreweg de meeste jonge auto’s op de Nederlandse weg rijden, die in korte tijd enorm aan waarde zullen verliezen. Zo schat de Vereniging van Nederlandse Autoleasemaatschappijen (VNA) het verlies dat de maatschappijen alleen al in 2008 zullen leiden tussen de 180 en 240 miljoen euro. „Van de 745.000 lease-auto’s die er in totaal in Nederland rondrijden hebben wij er 645.000 in onze portefeuille”, zegt VNA-directeur Renate Hemerik.

De branchevereniging voert op dit moment gesprekken met Jan Kees de Jager (CDA), staatssecretaris van Financiën, voor een compensatieregeling. Hemerik: „Wij blijven gewoon de noodklok luiden en hopen dat de staatssecretaris uiteindelijk naar ons luistert.” Voor de nieuwe lichting lease-auto’s is een compensatie overigens niet nodig, „dat vangen we zelf wel op”, aldus Hemerik.

Ook LeasePlan Nederland is in gesprek met De Jager over een compensatieregeling voor de branche. „De onduidelijkheid is het grootste probleem”, vertelt directeur Berno Kleinherenbrink. „De verwachting is dat de waarde van auto’s enorm gaat dalen, maar door de nieuwe plannen voor het invoeren van een CO2-heffing, die een gedeelte van de huidige bpm moet overnemen, kunnen we niet inschatten hoe de markt zich gaat ontwikkelen.” Kleinherenbrink verwacht dat de schade in de honderden miljoenen gaat lopen.

Een compensatieregeling lijkt echter niet aan de kleine ondernemer besteed. De Bovag, de grootste brancheorganisatie in de autowereld, maakt zich dan ook niet hard om zijn zelfstandige leden te compenseren. Woordvoerder Mark van Dansik noemt de prijsdaling die bij tweedehands auto’s zal plaatsvinden „collateral damage”, indirecte schade. Wanneer de bpm in etappes wordt afgeschaft denkt hij dat de schade voor de branche beperkt zal blijven. „In het algemeen is de Bovag een groot voorstander van het invoeren van de kilometerheffing, en per saldo gaan wij voor het eindresultaat. Als de prijzen dalen is dat goed voor de verkoop. En dat ziet er tot dusver goed uit.”

Bovag-lid Jansen heeft een particulier autobedrijf in Groningen. „De Bovag vertelt ons niets over dalende prijzen”, verklaart hij. „Voor de voorraad is dat niet zo prettig, maar daar speel ik nog niet op in.”