Een lijfblad voor wereldburgers

De International Herald Tribune werd opgericht voor Amerikaanse expats in Parijs.

Nu zoekt de krant nieuwe lezers in de zakencentra in Azië en het Midden-Oosten.

In een statige lederen fauteuil in het Eerste Klas restaurant op Centraal Station Amsterdam zit de hoofdredacteur van de International Herald Tribune (IHT) achter een cappuccino. Het is de eerste keer dat Michael Oreskes in Amsterdam is. „Weet je dat dit gebouw meer dan honderd jaar oud is”, zegt hij verrukt.

De klassieke wachtkamer heeft bijna dezelfde leeftijd als de internationale krant waar Oreskes de scepter zwaait. De Amerikaan werkte jarenlang op de politieke redactie van de New York Times voordat hij in 2005 aan het roer kwam te staan van de in Parijs gevestigde IHT.

De functie van de IHT is in het 120-jarige bestaan sterk veranderd. Toen diende de krant, met hoofdredactie in Parijs, als informatiebron voor Amerikanen die zich hadden gevestigd in Europa. Nu bestaat het lezerspubliek volgens Oreskes voor tweederde uit niet-Amerikanen: zakenlieden die het Engelstalige nieuws willen volgen in het buitenland, maar ook politici wereldwijd. „Globalisering heeft de krant opnieuw belangrijk gemaakt, op een andere manier.”

Brussel, als Europees hoofdkwartier, is een belangrijke afzetmarkt – ook al wordt de internationale krant in Nederland in een twee keer zo grote oplage (ongeveer 7.000) verspreid als in België. Maar Oreskes verbaast zich sowieso over de grote hoeveelheid kranten in Nederland: „Behoorlijk indrukwekkend, al die titels.”

Zijn krant neemt een bijzondere positie in: de IHT verspreidt in 180 landen een totale oplage van rond de 240.000 exemplaren. Dat is ongeveer evenveel als de oplage van NRC Handelsblad in Nederland. „Onze krant wordt gelezen door een kleine groep geïnteresseerden: zakenlieden, regeringsleiders, intellectuelen”, reageert Oreskes. En volgens de krant is die groep uiterst aantrekkelijk voor adverteerders in luxe, financiële en collectieve sectoren. Reden dat de relatief kleine oplage van IHT wereldwijd geen verlies lijdt.

Oreskes wil uitbreiden naar het Midden-Oosten en naar eigenlijk elke plek waar de krant een publiek van wereldburgers kan bereiken – zoals in Dubai, waar sinds begin deze maand een samenwerking met een lokale krant is begonnen om de huidige oplage van 190 stuks uit te breiden.

De hoofdredacteur spreekt over een „constant gevecht” om bestaansrecht voor de papieren krant te behouden. In een wereld waar nieuws onmiddellijk online beschikbaar is in video, audio en commentaar, moet worden gezocht naar een waardevolle toevoeging: „We moeten slimmer zijn dan ooit.”

Kranten moeten zichzelf opnieuw uitvinden om journalistiek te kunnen overleven, zegt Oreskes. „Wij vinden de nieuwsorganisaties van de toekomst uit. Of dat nou met inkt op papier is of op een andere manier.”

Dat internet het grote wondermiddel van deze eeuw is, wil hij ook graag rechtzetten. „Internetgebruikers kunnen eenvoudig hun horizon verbreden. Maar de meeste mensen bezoeken sites die ze al kennen. Dat vind ik een interessant fenomeen.”

Hij wijst op het gevaar dat mensen samenklitten en niches vormen. Volgens hem is internet geen dorpsplein, waar mensen met verschillende standpunten elkaar ontmoeten, maar brengt het web subculturen bij elkaar. „Het is een uitkomst voor vogelkijkers en naaisters.” Tegelijk tracht zijn eigen krant ook een niche te creëren: „Natuurlijk. Van mensen die global denken, het internationale nieuws volgen en daarover willen discussiëren.”

De krant houdt elke dag driemaal een vergadering om te bepalen welk nieuws op de voorpagina moet komen. ’s Ochtends wordt gesproken met het bureau in Hong Kong – de oplage van 90.000 exemplaren van de Aziatische editie wordt op elf locaties gedrukt en groeit. „We beoordelen dan welk nieuws uit die regio het meest interessant is voor onze lezers.”

’s Middags wordt er vergaderd welk nieuws wereldwijd bepalend is en ’s avonds wordt met moederbedrijf NYT overlegd over het belangrijkste nieuws uit de Verenigde Staten. „De Amerikaanse verkiezingen worden wel groot uitgemeten, maar dat vinden inwoners van bijvoorbeeld China ook belangrijk. Het gaat toch om een belangrijke wereldleider.”

Oreskes weet dat een Amerikaanse toon in zijn krant onvermijdelijk is, „en zelfs een licht Franse toon. We zijn nu eenmaal in Parijs gevestigd.” Hij benadrukt dat het de bedoeling is een wereldwijde, neutrale blik te houden: „We beschikken over journalisten met een wereldwijde blik. Onze correspondent in Frankrijk is Duits, de correspondente in Brussel komt uit Ierland. Natuurlijk zijn we Amerikaans. Maar we blijven altijd onze Europese wortels houden.”

Bekijk de website van de krant: www.iht.com