Met twee man de Aldi draaiende houden

CNV eiste vanmorgen in een kort geding dat Aldi onderzoek doet naar de werkdruk onder personeel. Niet nodig, vindt de prijsvechter, die werkdruk wordt al aangepakt.

„Bij Aldi is er altijd wat. Maar de werkdruk is een specifiek probleem.” Aan het woord is Agostino di Giacomo Russo, bestuurder van CNV Dienstenbond. Hij spreekt over de klachten die zijn vakbond ontving over de werkdruk bij de Aldi-supermarkten in Nederland. Al maanden zijn de twee partijen in gesprek over de arbeidsomstandigheden van de werknemers, maar de sfeer werd steeds grimmiger. Vanmorgen diende in Zwolle een kort geding dat de CNV Dienstenbond aanspande tegen Aldi.

De voornaamste klacht die CNV te horen kreeg: veel filialen zijn onderbemand. Met drie of soms twee man een winkel runnen, in combinatie met lange dagen en weinig pauze. Als er een vrachtwagen moet worden gelost, moet de een helpen uitladen, de ander zit achter de kassa. Gevolg is een gebrek aan toezicht in de winkel en de klantenservice is dan nihil.

Het kort geding vanmorgen ging over de vraag of Aldi al dan niet een tevredenheidsonderzoek onder zijn werknemers moet houden. Twee van de acht Aldi-bv’s in Nederland, Aldi Ommen en Aldi Groenlo, zegden in maart na maanden onderhandelen toe zo’n tevredenheidonderzoek te zullen houden onder de werknemers van hun 105 filialen. Aanleiding was de enquête van CNV, waaruit bleek dat 90 procent van de ondervraagde Aldi-werknemers de werkdruk te hoog vindt en stress ervaart.

Bovendien voelen zij zich niet serieus genomen bij de directie als zij het probleem aankaarten. Na veel gepraat zou er een onafhankelijk onderzoek komen. „Dat was een leuk akkoord en een stap in de goede richting", aldus Di Giacomo Russo. Zijn advocaat benadrukte vanmorgen dat Aldi „in vol bewustzijn” toestemde in een onderzoek. „Er valt dan ook geen enkele reden te bedenken waarom deze overeenkomst geannuleerd zou kunnen worden”, aldus de Dienstenbond.

Dat gebeurde echter toch: twee weken na de afspraak trok Aldi de toezegging in. Volgens de verdediging van de prijsvechter vanmorgen „heeft Aldi gemeend veel verder te moeten gaan dan met CNV is afgesproken”. Aldi is naar eigen zeggen juist al begonnen met maatregelen die de werkdruk moeten verlichten. De advocaat stelde daarbij dat de filialen niet over- of onderbezet zijn, behalve dan de filialen waar vacatures openstaan. Die wil Aldi versneld invullen en het bedrijf wil daarbij kijken naar de leidinggevende capaciteiten van filiaalchefs, want „de kwaliteit van de sturing is onvoldoende”, erkende de woordvoerder al eerder. Opleidingstrajecten zijn al gestart, en „dus is er geen enkele reden meer om aan de afspraak over het onderzoek te voldoen”.

Daarbij was Aldi kwaad over de manier waarop CNV de druk heeft opgevoerd. Aldi is alleen akkoord gegaan met het onderzoek omdat de vakbond dreigde met negatieve publiciteit, stelde de advocaat. Harm Peter Wijnstok, directeur van Aldi Ommen, stemde volgens haar „schoorvoetend” in, „met de wens de impasse die dreigde te ontstaan, te doorbreken”. CNV misbruikte de media om een aanval op Aldi te plegen en om meer leden te werven, zo was het verweer.

CNV vond dat Aldi met deze argumentatie „alleen de aandacht afleidt van waar het om gaat, namelijk het akkoord over het onderzoek”. Een onafhankelijk onderzoek van de Arbodienst is precies wat er bij Aldi nodig is, vindt de bond. Daarbij vertrouwt de vakbond de maatregelen niet die de supermarktketen zegt te zullen nemen. Ook leden van de vakbond zeiden geen vertrouwen te hebben in de toegezegde acties. „Filiaalchefs opleiden vermindert de werkdruk niet”, aldus Di Giacomo Russo.

Het is niet de eerste keer dat Aldi met vakbonden en werknemers in de clinch ligt over arbeidsomstandigheden. In 2004 stapte het personeel van het distributiecentrum in Best naar de rechter. Zij wilden dat hun werkgever afspraken nakwam over het afhandelen van werknemersklachten en de houding van de leiding ten opzichte van het personeel. In 2002 werden na een rechtsgang de arbeidscontracten van filiaalchefs die gedwongen 45 uur per week werkten, ongeldig verklaard.

Wat verwachten beide partijen van de uitspraak over twee weken? Dienstenbond CNV is „vol vertrouwen” dat de rechter eist dat het onderzoek alsnog gebeurt. „Want afspraak is afspraak”, aldus Di Giacomo Russo. Aldi is onverschilliger over de uitkomst. Moet de enquête er alsnog komen, dan is dat geen probleem, zegt de woordvoerder van Aldi: „Dan doen we dat toch? Wij zijn overtuigd dat bij zo’n onderzoek 4.000-zoveel van de 5.000 werknemers positief zijn.”

De advocaat was vanmorgen ook overtuigd van de goede relatie tussen werkgever en werknemer: „Aldi heeft zeer veel trouwe medewerkers en wijkt in positieve zin af van alle andere supermarkten in Nederland.”

Dat Aldi afwijkt van andere supermarkten, daarover zijn de partijen het in ieder geval eens. De vakbondsbestuurder daarover: „Met twee man inclusief de chef, daarmee draai je geen Albert Heijn. Daarmee houd je geen enkele andere supermarkt draaiende.”