Vechten in de wereld van vrouwenhandel en hoererij

Escober: Ongenade. Anthos, 359 blz. € 19,95

‘Bij twijfel gas geven.’ Het staat zo maar plompverloren op bladzijde 137 van Ongenade, maar het zou het levensmotto kunnen zijn van Sil Maier, na De God Denkbaar de grootste action hero uit de Nederlandse letterkunde. ‘En hij was niet gek’, luidt de toelichting bijna tweehonderd bladzijden verderop. ‘Sil Maier had zijn grenzen een stuk verder liggen dan de gemiddelde mens, maar ergens deugde hij. Diep van binnen en op een verwrongen manier misschien.’

Maier is de onverbiddelijke en uiterst dodelijke hoofdpersoon van een thrillertrilogie, die dezer dagen wordt afgesloten met Ongenade. Maier is ook de minnaar van Susan Staal, fotografe uit Den Bosch. Met en zonder haar beleeft hij in de trilogie een reeks dusdanig gewelddadige avonturen dat menigeen niet kon geloven dat ze geschreven waren door Esther Verhoef, voormalig fotografe uit Den Bosch. Hoe konden oestrogeenthrillers als Close-up en Rendez-Vous uit dezelfde persoon voortkomen als Verhoefs eerdere, keiharde boeken Onrust, Onder druk en Chaos? Het raadsel was snel opgelost. Escober, met die fijne Zuid-Amerikaanse drugsassociatie, bleek als duo ook achter de eerdere testosteronthrillers te zitten, maar Verhoefs partner Berry was om onduidelijke redenen buiten de publiciteit gebleven.

Ongenade is welbeschouwd dus het vierde boek van Escober. Als slotstuk van de serie draagt het een groot nadeel met zich mee: nu moet alles worden uitgelegd. Dat wringt enigszins met de eerdere delen, want het was nu juist zo prettig groezelig in die boeken, terwijl er ook op de gekste momenten een hand vol drab kon bovenkomen. Sil Maier had een ondoorgrondelijke relatie met Susan Staal en een nog veel moeizamere relatie met de rest van de wereld. Nietsontziend ging hij de strijd aan met zware criminelen, bij voorkeur Russische maffia.

Ongenade verklaart het gedrag van Maier. Dat is mooi en zo wordt de trilogie keurig afgehecht, maar dat drukt wel het tempo en het gaat ten koste van die groezeligheid. Escober tracht dat met een heel arsenaal aan versnellende en vertragende stijlmiddelen op te vangen en dat werkt heel behoorlijk. Eigenlijk is Ongenade professioneler geschreven dan Onrust en Onder druk, gelikter, wat voor de fans van het eerste uur mogelijk een stap in de verkeerde richting is.

Maar ook zij komen aan hun trekken, want te midden van het gepsychologiseer vindt er wederom een bikkelhard, redelijk complex avontuur plaats dat Susan Staal in de gruwelwereld van vrouwenhandel en gedwongen prostitutie doet belanden. Je zou willen dat die ziekmakende passages pure fictie zijn, maar helaas heeft Verhoef als het om research gaat een naam hoog te houden.

Nee, Sil Maier was niet gek, maar zijn avonturen behoren vanaf nu wel tot het verleden en dat stemt toch ietwat droevig. Ongenade is een finale die ambivalente gevoelens oproept en zo hoort het.