EU-hof: richtlijn over asiel is fout

De Europese richtlijn over de procedures rond de toekenning of intrekking van de vluchtelingenstatus aan asielzoekers deugt niet.

Dat heeft het Europees Hof van Justitie in Luxemburg vanmorgen bepaald. Volgens het Hof hebben de EU-landen bij de vaststelling van de richtlijn geen recht gedaan aan de medebeslissingsbevoegdheid van het Europees Parlement op dit terrein. Daardoor zijn deze onderdelen van de richtlijn in strijd met het Europees Verdrag.

De rechtszaak was aangespannen door het Europees Parlement. De uitkomst betekent een nederlaag voor de lidstaten. Zij namen in december 2005 een richtlijn (Europese wet) aan over harmonisering van de sterk uiteenlopende nationale regelingen over de toekenning of intrekking van de vluchtelingenstatus.

In de betreffende richtlijn staat onder meer dat de lidstaten bij het opstellen van gemeenschappelijke lijsten van ‘veilige derde landen’ voor het terugsturen van asielzoekers kunnen volstaan met het raadplegen van het Europees Parlement. Dat is een lichtere procedure dan meebeslissen zoals het Europees verdrag voorschrijft, aldus het Hof. Daarmee hebben de EU-landen volgens het Hof hun bevoegdheid overschreden.

Het Hof gebiedt de EU-landen voortaan het Europees Parlement te laten meebeslissen over de vaststelling en wijziging van de lijsten van veilige landen. De lidstaten moeten deze lijsten hanteren bij beslissingen over de vraag of een asielzoeker kan worden aangemerkt als vluchteling danwel mag worden teruggestuurd.

Europarlementariër Jeanine Hennis-Plasschaert (VVD) is verheugd over het arrest. Ze verwacht dat terugkeer van vluchtelingen een heet hangijzer wordt in het parlement. Partijen denken erg verschillend over dit onderwerp. „Zelfs binnen de Europese Commissie blijkt het al te lastig om een EU-lijst van veilige landen op te stellen”, weet Hennis-Plasschaert.