Bommen en granaten

IMG_0677.jpgKomende week is het een feestweek in Moskou. Woensdag vindt de inauguratie van de nieuwe president Dmitri Medvedev plaats en vrijdag wordt de Dag van de Overwinning gevierd. Die inauguratie is ongetwijfeld het minst spannende evenement van die twee. In een zaal in het Kremlin draagt Poetin de macht over aan zijn opvolger, er worden wat toespraken gehouden waarin de beste bedoelingen worden geuit en daarna is het tijd voor het grote feliciteren.

Dat feliciteren is ongetwijfeld het interessantste onderdeel van het programma. Ik hoop dan ook dat het van begin tot eind op de televisie wordt uitgezonden. Want aan de lichaamstaal van de ministers en hoge ambtenaren die Medvedev nederig de hand zullen schudden valt ongetwijfeld veel over hun toekomst in het Byzantium van het Noorden af te lezen. Het is misschien een van de weinige momenten waarop kremlinologie geen koffiedik kijken zal zijn.

Mijn informanten in het Kremlin hebben me verteld dat de nieuwe president nog diezelfde dag een cadeau aan zijn volk zal presenteren: de ondertekening van een anti-corruptiewet. Nu is president Poetin, die toch geldt als een krachtig heerser, er de afgelopen acht jaar in geslaagd de corruptie op zijn minst te laten verdubbelen. Je kunt je dus afvragen of Medvedev, die geen KGB-vorming heeft heeft en over weinig karaktereigenschappen en mogelijkheden lijkt te beschikken om ooit een sterke leider te worden, op dat gebied iets zal bereiken in een land waar de wet naar willekeur wordt toegepast. Maar daarover een andere keer.

De Dag van de Overwinning belooft iets bijzonders te worden. Afgelopen dinsdag heb ik er al iets van  mogen meemaken. ‘s Ochtends zat ik een stuk voor de krant te tikken toen ik ineens buiten een enorm lawaai hoorde, alsof er een vliegtuig over mijn huis scheerde.  Dat is iets vreemds, omdat het centrum van Moskou verboden terrein is voor overkomende vliegtuigen.

Ik snelde naar mijn balkon, dat uitkijkt op de zuidwal van het Kremlin.  En ja hoor, een vliegtuig zonder kentekens scheerde laag over. Ik kon het bijna uit de lucht plukken. Het was een Toepoloev-bommenwerper van het nieuwste type. En daarna volgde er nog een, en nog een, en nog een, tot er een gevechtsvliegtuig kwam. Ze kwamen aanvliegen in een rechte lijn vanaf het Rode Plein, dus het was aannemelijk dat er een oefening werd gehouden voor het grote gebeuren van de negende.

De optocht van veteranen van de Tweede Wereldoorlog die we sinds het uiteenvallen van de Sovjet-Unie in 1991 hebben gezien behoort vanaf komende vrijdag voorlopig tot het verleden. Het is misschien maar goed ook, want zoals enkele Russische vrienden met een goed historisch besef me hebben verteld liepen er in die demonstratie tot hun ongenoegen ook veteranen van de toenmalige geheime politie GPOe en NKVD mee. En dat vonden ze toch niet kunnen. Het is zoiets alsof er in Nederland op 4 mei een bataljon Gestapo-agenten of WA’ers voor het monument op de Dam zou staan.IMG_0678.jpg

Net als in de Sovjet-Unie wordt het vrijdag weer een machtsvertoon met veel oorlogstuig. Tanks, raketten, elite-eenheden in vol ornaat zullen over het Rode Plein trekken. Allemaal bedoeld om te laten zien dat Rusland op het internationale strijdtoneel weer meetelt.

Anders dan in die Sovjet-Unie kun je in de Russische pers tegenwoordig regelmatig redelijk kritische artikelen lezen waarin wordt verteld dat de Russische krijgsmacht weinig voorstelt. Het weekblad Argumenty i Fakti publiceerde afgelopen week zelfs staatjes waaruit blijkt dat de NAVO op bijna alle gebieden tweeënhalf keer zo sterk is als Rusland. In andere kranten stond de afgelopen maanden dat Russische kernraketten in een slechte staat verkeren en het maar niet lukt een nieuw type atoomonderzeeër in serie te bouwen. Een Derde Wereldoorlog is voor de Russen dus bij voorbaat al verloren. 

Maar dat mag de pret van de generaals in het Kremlin niet bederven. Want ook op het kleine Georgië moet tenslotte indruk worden gemaakt. Vrijdag is het dus gewoon weer een ouderwets defilé uit de dagen van de Sovjet-Unie. Alleen staan de leiders niet meer op het Leninmausoleum, maar op een met bordkarton versierd podium ervoor.

IMG_0680.jpgOok zijn er twee nieuwe militaire ordes ingesteld: de Aleksandr Nevski-orde en de Soevorov-orde. Op tal van plaatsen in de stad staan de bij die ordes horende medailles in reuzenformaat op een zuil. Voor warenhuis GOem op het Rode Plein zag ik er vanmiddag ook één. Van de achterzijde bleek het een omgebouwde versie te zijn van een Sovjet-ster, waarop behalve ‘SSSR’ ook ‘Overwinning’ was te lezen.