De truc van Hardenberg

Gemeenteambtenaren van Hardenberg kunnen via een fiscale truc gratis parkeren terwijl gewone burgers fors moeten betalen voor een parkeerplek. Handigheidjes voor gratis parkeren?

Hardenberg was tot 10 april 2008 een gelukzalige gemeente waar automobilisten bijna overal met een parkeerschijf terecht konden. Nu moet men in het hele centrum parkeergeld betalen. De meter tikt tegen bijna 1 euro per uur; een parkeervergunning kan per jaar tot meer dan 500 euro oplopen. Dat geldt ook voor de 350 gemeenteambtenaren die in het centrum van het plaatsje werken, en met de auto naar hun werk gaan. De gemeente biedt hun op loopafstand gratis parkeerplekken bij de brandweerkazerne maar dat zijn er veel te weinig. Toch wil de gemeente, net als andere grote werkgevers, haar werknemers gratis parkeerruimte in de buurt van het werk bieden.

In beginsel geldt alles wat de werkgever gratis aan de werknemer verstrekt, in fiscale zin als loon. Daar heft de inspecteur dus belasting over. Voor parkeervergunningen maakt de wet evenwel uitdrukkelijk een uitzondering. De gemeente kan haar ambtenaren dus zonder fiscale gevolgen een parkeervergunning geven. Ze kan er bij zichzelf een kopen; dat kost de gemeente per saldo niets. Maar daar doet de politiek moeilijk over. De kritische gemeenteraad wil niet dat de opbrengst van de parkeerheffing lijdt onder gratis parkerende ambtenaren en wil evenmin dat de gemeentekas iets moet toeleggen. Het gemeentebestuur zat dus met een probleem. Hoe kan het een normale, aantrekkelijke werkgever blijven zonder er iets voor te betalen en tegelijk de inkomsten van de parkeerheffing in stand laten?

Dergelijke nood dwingt tot de creativiteit waarin belastingadviseurs gespecialiseerd zijn. De oplossing die zij vonden is dat de ambtenaren net als iedere burger tegen de normale prijs zelf een parkeervergunning kopen. Als tegenhanger van het belastingvrij mogen declareren van een parkeervergunning, staat de wet de betrokkenen toe de kosten van de parkeervergunning fiscaal van het brutoloon af te trekken. Het te belasten salaris daalt dus met circa 500 euro; het nettoloon stijgt daardoor met circa 250 euro. De ambtenaar is nu per saldo nog maar 250 euro voor zijn parkeervergunning kwijt; de gemeente heeft niets betaald. Daarnaast maakt de gemeente gebruik van een fiscale regeling voor een kilometervergoeding. Iedereen kan bij zijn werkgever een belastingvrije vergoeding krijgen van 19 cent voor elke voor de zaak gereden kilometer. Dat kan de gemeente ook doen, maar dan zou de gemeentekas eronder lijden en dat mag niet. Maar op dezelfde manier als bij de parkeervergunning, kan de werknemer deze declaratie inruilen tegen een lagere loonbelasting. Ook dat kan de betrokkene een nettobesparing van 250 euro opleveren. Dan heeft de ambtenaar de parkeervergunning er helemaal uit. 170 van de 350 Hardenbergse gemeenteambtenaren die in het centrum werken, maken gebruik van deze regeling. Ze wonen in meerderheid meer dan tien kilometer (gemiddeld 28 kilometer) van het gemeentehuis. Omdat niemand is voorgetrokken en niet de gemeente maar de fiscus voor de kosten opdraait, is de gemeenteraad tevreden. Per saldo subsidieert de schatkist van minister Bos (Financiën) voortaan de gemeentekas van Hardenberg. Zo heeft de wetgever het ook bedoeld.

Dat fiscale kunststukje wist de gemeente af te ronden met een communicatief drama. Uitleg via een persbericht vond het gemeentebestuur overbodig, ook nadat de lokale media hadden gesignaleerd dat ambtenaren gratis mogen parkeren. Voor lichtgeraakte automobilisten was dit bericht het startsein om op internet met onwaarschijnlijk grove bewoordingen tegen ambtenaren en B en W van Hardenberg van leer te trekken. Alleen al op de website van De Telegraaf leverde het nieuws meer dan 135 reacties op, bijna allemaal uiterst negatief. Het morele gehalte van ambtenaren en gemeenten staat niet overal hoog aangeschreven. In de gemeenteraad stelde het CDA vragen die heel zuinigjes werden beantwoord.

Elke werkgever, gemeente of niet, kan op dezelfde manier belast loon uitruilen tegen onbelast loon. Het is eerder opmerkelijk dat dit in Hardenberg niet eerder is gebeurd. Overigens kiezen de meeste werkgevers ervoor het belaste loon intact te laten en de parkeerkaart of de kilometervergoeding belastingvrij bovenop het loon te verstrekken.

Aertjan Grotenhuis

meer informatie op nrc.nl/geld