De kwakzalvers zijn onder ons

De Vereniging tegen Kwakzalverij wil ten strijde trekken tegen het NCRV-televisieprogramma Uitgedokterd?! dat informatie verschaft aan ‘patiënten die genezing zoeken in de alternatieve sector’. Aan het programma wordt meegewerkt door een Duitse basisarts die professor is aan een universiteit op antroposofische grondslag, een hypnotherapeut en een osteopaat. Dan weet je het eigenlijk al wel. Wat doen Duitse basisartsen die professor zijn aan een universiteit op antroposofische grondslag, hypnotherapeuten en osteopaten? Inderdaad. Op medisch gebied zalven zij kwak. Zij melden zich als Jomanda’s aan het ziekbed van Sylvia Millecams die door een gewone arts, zonder assistentie van een hypnotherapeut en een osteopaat, hadden kunnen worden genezen, en de Sylvia Millecams gaan dood.

Maakt de Vereniging tegen Kwakzalverij een kans?

Ik ben bang van niet,

De NCRV – ‘een maatschappelijk betrokken media-organisatie die zich, geïnspireerd door het protestants christelijke gedachtegoed, inzet voor de kwaliteit van de samenleving’, zegt ze zelf – verdedigde bij monde van ene Gijs van Beuzekom, manager informatieve programma’s, haar maatschappelijk betrokken verlangen ‘om duidelijk te maken dat er meer is dan reguliere geneeskunde’. Van de NCRV mogen we allemaal sterven aan de basisarts, de hypnotherapeut en de osteopaat, als we het protestants-christelijke gedachtegoed maar meenemen in de kist.

Zouden we de NCRV de omroepvereniging kunnen noemen waar de kwakzalverij het verst is gevorderd?

Dat denk ik eigenlijk wel. Is Kaaskoppen en waterlanders, naar de persoonlijke canon van Ernst Daniel Smid, niet een voorbeeld van historische kwakzalverij, De rijdende rechter van juridische, Schepper & Co van theologische, en Rondom Tien van journalistieke?

Van dat laatste programma zag ik onlangs nog een aflevering die over tbs ging. De mensen die door presentator Cees Grimbergen voor de discussie waren uitverkoren hadden alle reden voor reusachtige emotionele wrok: hun kind was vermoord, of hun zuster, of een andere zeer dierbare naaste. Als altijd protestants-christelijk geïnspireerd gaf Cees hun emoties alle ruimte. Tussen hen in had hij op de eerste rij een advocaat, een officier van justitie en een rechter geplaatst. Die zaten daar betrekkelijk voor joker. In de ogen van de nabestaanden heulde de advocaat immers met moordenaars (anders verdedig je dat volk toch niet?), de officier had nooit enige aandacht voor de slachtoffers, en de rechter was iemand die altijd rekening hield met iets zieligs uit de jeugd van de dader. Cees liet het zo. Hij liet het ideale decor ontstaan van waaruit Rita Verdonk – voormalig cipier tenslotte – kort na de uitzending haar juryrechtspraak bepleitte, waarin gewone Nederlanders eindelijk de vonnissen mogen wijzen waarop Cees en de NCRV al jaren hebben zitten wachten.

Ik wil maar zeggen dat de kwakzalverij zich niet beperkt tot de medische wereld. Bestaat er nog reguliere rechtspraak als de aanhangers van Trots op Nederland de zaak overnemen? Of een reguliere krant als de burger-weblogger definitief gaat bepalen wat nieuws is? Of een reguliere cinema na Fitna, die nu al wordt aangevuld door een Geert Wilders Filmfestival waar 200 begaafde doe-het-zelvers mogen laten zien wat ze met hun mobieltjescamera allemaal hebben klaargespeeld? Of een reguliere toneelspeelkunst na alle reality van John de Mol?

Her en der in het land heb je musea van Oude Ambachten, waar je kunt zien hoe vroeger een scharensliep werkte, of wat je moest doen om leer te looien of hout te draaien, of manden te vlechten, of een stoomlocomotief aan de gang te krijgen. Nog even, en dan zetten we er de geschiedenis bij van een reguliere journalist, een reguliere filmmaker, een reguliere acteur, en een reguliere jurist. En misschien zelfs van een heel oude, reguliere omroepmedewerker.

Onze kleinkinderen zullen hun ogen nog eens uitkijken.