Krijgt film over eerwraak een Gouden Tulp?

Vanavond worden de Gouden Tulpen uitgereikt van het 27ste Istanbul Filmfestival. Opvallend aan de Turkse competitie zijn twee films over eerwraak: Hidden Faces en Havar.

Gaat de jury voor de politiek of voor de onschuld? Vanavond worden de Gouden Tulpen uitgereikt van het 27ste Istanbul Filmfestival. Voorzitter van de internationale jury is de befaamde Duitse cameraman Michael Ballhaus, die onder meer heeft gewerkt met Fassbinder en Martin Scorsese. De films worden vertoond in het meest prestigieuze filmtheater van de stad, de Emek-bioscoop. Dit theater bevindt zich in een zijstraat van de hipste straat van de kosmopolitische stad, de Istiklal Caddesi. Vooral ’s avonds is er geen doorkomen aan. Dat is de tijd van flaneren en in de parallel- en zijstraten wordt dan gegeten en gedronken: de raki – de nationale drank van Turkije – vloeit rijkelijk.

Het festival heeft twee competities die de afgelopen week plaatsvonden: een nationale en internationale, elk met aparte jury. Voor de twaalf films omvattende internationale competitie zijn twee Turkse films geselecteerd, waarvan er een ook deelneemt aan de nationale competitie. De nationale jury kiest uit elf Turkse films. Opvallend aan de Turkse competitie zijn twee films over eerwraak. Een ervan is geïnspireerd op een waargebeurd incident van een paar jaar geleden, toen een golf zelfmoorden het land plaagde. Nader onderzoek toonde aan dat het helemaal geen zelfmoorden betrof, maar gevallen van eerwraak waarin de vrouwen die de eer van de familie (en de stam) hadden bezoedeld gedwongen werden tot zelfmoord. Op die manier ontliepen de daders gevangenisstraf, want de straf op dit soort delicten is onlangs verhoogd, al verandert dat nog niet de mentaliteit van de daders die vast zitten in een tribaal systeem waar familie-eer hoog in het vaandel staat. Een andere manier om de gevangenisstraf te beperken, is de moord te laten plegen door een jeugdig lid van de familie – die krijgt vanwege minderjarigheid veel minder straf.

In Havar leidt een vermeend geval van het schenden van de eer tot (zelf)moord, wat het allemaal nog tragischer maakt. Titelfiguur Havar wordt verdacht van het flirten met een jongen die niet was goedgekeurd door de familie. Haar onschuld kan ze niet bewijzen, wat ze ook probeert.

In Hidden Faces (Sakli Hüzler) lukt het een vrouw, die haar familie te schande maakt door een kind te baren van haar minnaar, een nieuw bestaan op te bouwen. Totdat het verleden haar inhaalt. In flashbacks wordt duidelijk hoe de vork in de steel zit en blijkt dat haar minderjarige broer de opdracht had gekregen haar te vermoorden, nadat hij haar pasgeboren baby voor haar ogen de nek heeft moeten omdraaien. Zijn zusterliefde is echter groter dan zijn (familie) eergevoel, zodat hem dit niet lukt, waarna hij haar helpt te ontsnappen. Althans zo lijkt het. Hun oom is zo geobsedeerd door zijn ‘plicht’ tot wraak, dat hij er alles aan doet haar te vinden. Maar zullen deze beladen films ook bekroond worden? Wat zal de keuze van de jury zijn? Vanavond weten we het.

Meer info over het festival op www.iksv.org/film/english