Roek werkt samen, maar snapt niet hoe

Chimps zijn slimmer dan roeken, die ook samenwerken.

Slim word je van complexe sociale verhoudingen, denken onderzoekers.

De roeken begrepen dat ze enkel het voedsel op het plankje konden krijgen als ze ieder een uiteinde van het touw pakten. Bron BBC
De roeken begrepen dat ze enkel het voedsel op het plankje konden krijgen als ze ieder een uiteinde van het touw pakten. Bron BBC BBC

Roeken kunnen net zo goed in tweetallen samenwerken als chimpansees. In een experiment, dat eerder met chimpansees was gedaan, slagen roeken er moeiteloos in om – zonder oefening – samen voedsel te bemachtigen dat ze in hun eentje niet te pakken kunnen krijgen.

Net als bij chimps is die samenwerking beter als de verhouding tussen de twee dieren goed is. Maar het lijkt er óók op dat chimpansees veel beter begrijpen hoe die samenwerking in zijn werk gaat. Chimps zijn toch slimmer, concluderen biologen in een artikel dat online is gepubliceerd in Proceedings of the Royal Society B.

Het verschil met chimpansees wijst erop dat intelligentie waarschijnlijk voortkomt uit complexe sociale verhoudingen en niet uit het vermogen om samen te werken, zoals ook wel wordt gedacht. Sociale verhoudingen binnen een chimpanseegroep zijn veel flexibeler en complexer dan die binnen een roekenkolonie.

De roeken zaten samen in een kooi waarin de uiteinden van een touw lagen dat door een oog liep van een bakje eten (maden en eigeel). Dat konden ze alleen naar zich toe trekken als ze ieder een uiteinde pakten, anders schoot het touw los.

De geteste roeken, uit de roekenkolonie van de Universiteit van Cambridge, hadden het trucje onmiddellijk door. De roeken hadden tevoren in hun eentje mogen oefenen met het bakje en het touw, om bekend te raken met de situatie.

Net zo slim dus als chimpansees in dat vergelijkbare experiment, zou je denken. Maar uit een vervolgexperiment bleek dat het roekenbegrip van de situatie veel minder is. Als de tweede roek in een flankerende kooi zat en pas later de kooi met de touwen kwam binnen kuieren, wachtte de eerste roek vrijwel nooit op nr. 2 (die hij wel kon zien), maar begon vruchteloos aan het touw te trekken. Chimps riepen dan hun maat erbij.

Bekijk de samenwerkende roeken op nrcnext.nl/links