Alom spreekwoordelijk

Een tekst uit ca. 1496: (anoniem) Elckerlyc Pieter Steinz Aan een boom zo vol geladen... is het onmogelijk om het mooiste stuk fruit te ontdekken. De Basisbibliotheek van de laaglandse letteren omvat duizend teksten, en daar zitten nogal wat persoonlijke favorieten tussen. Het Gruuthuse liedboek bijvoorbeeld, met daarin het ‘Egidius-lied’, misschien wel het mooiste gedicht dat ooit in het Nederlands werd geschreven. Of De reis van Sint Brandaan, een sublieme wonderreis die door Willem Wilmink vertaald is; Als je begrijpt wat ik bedoel, drie perfecte geïllustreerde short stories van Marten Toonder; Het groot bescheurboek van Van Kooten en De Bie... Er zitten ook veel tussen die van groot belang zijn geweest voor de wereldliteratuur. Maar er is er geen zo beroemd als Elckerlyc, waarvan de titel zowel in het Nederlands als in het Engels en Duits spreekwoordelijk is geworden. Wie de auteur van deze 15de-eeuwse moraliteit is, weet niemand, maar de inhoud – een man in doodsnood leert zijn ware vrienden kennen – is onvergetelijk. Voor de Engelsman die in 1509 een bewerking van de Middelnederlandse tekst maakte; voor de vroeg-20ste- eeuwse toneelschrijver Hugo von Hofmannsthal; voor Karel van de Woestijne; en voor al die andere scheppers van moderne elckerlycs, van wie Philip Roth nu de beroemdste is. Pieter Steinz
Een tekst uit ca. 1496: (anoniem) Elckerlyc Pieter Steinz Aan een boom zo vol geladen... is het onmogelijk om het mooiste stuk fruit te ontdekken. De Basisbibliotheek van de laaglandse letteren omvat duizend teksten, en daar zitten nogal wat persoonlijke favorieten tussen. Het Gruuthuse liedboek bijvoorbeeld, met daarin het ‘Egidius-lied’, misschien wel het mooiste gedicht dat ooit in het Nederlands werd geschreven. Of De reis van Sint Brandaan, een sublieme wonderreis die door Willem Wilmink vertaald is; Als je begrijpt wat ik bedoel, drie perfecte geïllustreerde short stories van Marten Toonder; Het groot bescheurboek van Van Kooten en De Bie... Er zitten ook veel tussen die van groot belang zijn geweest voor de wereldliteratuur. Maar er is er geen zo beroemd als Elckerlyc, waarvan de titel zowel in het Nederlands als in het Engels en Duits spreekwoordelijk is geworden. Wie de auteur van deze 15de-eeuwse moraliteit is, weet niemand, maar de inhoud – een man in doodsnood leert zijn ware vrienden kennen – is onvergetelijk. Voor de Engelsman die in 1509 een bewerking van de Middelnederlandse tekst maakte; voor de vroeg-20ste- eeuwse toneelschrijver Hugo von Hofmannsthal; voor Karel van de Woestijne; en voor al die andere scheppers van moderne elckerlycs, van wie Philip Roth nu de beroemdste is. Pieter Steinz

Aan een boom zo vol geladen... is het onmogelijk om het mooiste stuk fruit te ontdekken. De Basisbibliotheek van de laaglandse letteren omvat duizend teksten, en daar zitten nogal wat persoonlijke favorieten tussen. Het Gruuthuse liedboek bijvoorbeeld, met daarin het ‘Egidius-lied’, misschien wel het mooiste gedicht dat ooit in het Nederlands werd geschreven. Of De reis van Sint Brandaan, een sublieme wonderreis die door Willem Wil- mink vertaald is; Als je begrijpt wat ik bedoel, drie perfecte geïllustreerde short stories van Marten Toonder; Het groot bescheurboek van Van Kooten en De Bie; de Jacques Brel-vertalingen van Ernst van Altena; De AFC’ers van Schuil...

Er zitten ook nogal wat werken tussen die van groot belang zijn geweest voor de wereldliteratuur, of ze nu van Thomas à Kempis zijn, van Erasmus of van Multatuli. Maar er is er geen zo beroemd als Elckerlyc, waarvan de titel zowel in het Nederlands als in het Engels als in het Duits spreekwoordelijk is geworden. Wie de auteur van deze 15de-eeuwse moraliteit is, weet niemand zeker, maar de inhoud – een man in doodsnood leert zijn ware vrienden kennen – is onvergetelijk. Voor de Engelsman die in 1509 een bewerking van de Middelnederlandse tekst maakte (Everyman); voor de vroeg-20ste- eeuwse toneelschrijver Hugo von Hofmannsthal (Jedermann); voor Karel van de Woestijne (De boer die sterft); en voor al die andere scheppers van moderne elckerlycs, van wie Philip Roth op het moment tegenwoordig de beroemdste is. Naar aanleiding van zijn op een na laatste roman Everyman (‘Alleman’) gaf de Amerikaanse veelschrijver grif toe dat zijn belangrijkste inspiratiebron de toneelallegorie uit 1496 was. Het zal een van de weinige keren zijn geweest dat een potentiële Nobelprijswinnaar zich over een Nederlands fictiewerk uitliet.