Louis

Hij was al een tijdje stiller dan zijn verleden. Een enkele keer zag je hem nog de rood aangelopen wangen opblazen, maar tot een tirade kwam het niet meer. Aan de retorische provocaties zat weinig vlees.

Louis van Gaal: sadder and wiser.

Dat hij nog voor de ontknoping van de competitie, zij het bij gerucht, zijn doorlopende contract met AZ zou opzeggen, is van ongewone deemoed. Niet des Van Gaals. Het komt zelfs een beetje over als de oude moslim die naar boven kijkt en zucht: helaas, de maagden zijn op. Desperate man.

Het mooie aan Louis was altijd zijn onomkeerbare trots. Iedereen kon falen, maar hij wist beter. Trots als de harde kern van het onwankelbare optimisme. AZ staat twaalfde, is niet eens zeker van lijfsbehoud, maar tot gisteren bleef de coach volhouden dat zijn ploeg schitterend voetbal speelt. Het cijfer 12 zegt hem niets. Meer dan een grotesk misverstand kan het niet zijn. Het is zoiets als sneeuw met Pasen.

Leuker dan Louis van Gaal kunnen ze het in Alkmaar en omstreken niet meer krijgen. En ook niet in Nederland. Hij heeft tenminste het lef om alleen te staan, in woord en gebaar. Controverse als metgezel. Niets aan Louis is van het gelatineuze middenveld. De lach? Hooguit in ruwe staat.

In het voetbal kom je tegenwoordig vooral luchthartigheid tegen. Als ik Sef Vergoossen zie, denk ik er meteen een pijp bij. Een enkele keer denk ik zelfs aan botsauto’s, op de kermis: meisjes in verkeerde minirok. Ron Jans: ook zo’n lieverd. Maar de meest luchthartige onder zijn gelijken is natuurlijk Marco van Basten. Nee, de bondscoach had zich na het foutenfestival in Wenen, tijdens de rust van de interland, niet geërgerd. Robin van Persie: „Hij zei alleen dat we wat meer moesten brengen. Hij was positief kritisch.”

Positief kritisch.

Met 3-0 in het verlies staan tegen een bergvolk – maak daar maar een forfaitscore van wanneer Nederland het op het EK opneemt tegen Frankrijk en Italië. Toch, Van Basten zal er niet aan denken om tijdens de rust de deur van de kleedkamer in te trappen. Positief kritisch is zijn luchthartige aard. „Alles kan. Hé jongens, zullen we even een tandje bijsteken? Even een inhaalrace? Jullie bekijken het maar.”

Dat is zo treurig aan het Nederlandse voetbal: alles is te bekijken. Speltechnisch, sponsorgeluk, institutioneel gehannes: iedereen is blij en verguld. Maak er dan ineens Nationale Nederlanden van, en spreek vooral niet over stilte en geluk. Formeer je, grotesk, naar de mondhoeken van Kees Jansma. Waar alles giechelt, waar er nooit een waarom is. Luchthartigheid bestorven. Festival, palmbomen, schater... wat maakt het nog uit waar Marco is?

Doe mij maar Louis van Gaal. Je wordt beledigd waar je bij staat, maar hij gaat zichzelf niet uit de weg. Ergo: Louis is zijn eigen beproeving. Fitna aan het ontbijt, Fitna in het bed. Truus weet er alles van, maar zij is zo beschaafd dat ze nooit hardop denkt, toch niet in de badkamer.

En dus wordt Louis almaar meer mysterie. Mythe zelfs, al lukt het hem niet om trouw te blijven aan zijn eigen tandenborstel. Eigenlijk is de huisrat nooit thuisgekomen. De coach is nooit weggeweest. Hij doet wel alsof, maar dat doen Chinese restaurants ook. Zij weten als geen ander dat je nooit thuiskomt in Nederland. Zelfs niet bij AZ.

Een trainer die abdiceert: altijd treurig. Als Zeljko Petrovic roept dat hij weggaat bij RKC dan denk ik: sentimenteel gelul in de slipstream van Ruud Gullit. Voor je het weet, zit hij in Hollywood. Maar zo is Louis van Gaal niet. Louis is van het echte voetbal, niet van productiehuizen in LA. Terwijl hij in zijn scharminkelachtige coma ook wel weer Navobaasje is. Zoveel is zeker: niet één gebed van Van Gaal wordt bepaald door cijfers of door verzen.

Ik mis het wel, de nationaal-representatieve coach die nog durft toe te geven dat hij soms een tapijtje uitrolt voor Allah. Of voor zichzelf. Of voor hoeren en andersdenkenden. Gelikt naar Oranje, maar dan niet tot in de dood. Eerder schuifelend, in zwembaden op zijn Heerenveens. Waar Riemer en aanverwanten doen alsof ze gelukkig zijn.

Geluk van water.

Hoe zou het eigenlijk met Dirk Kuijt zijn? Waarom , Marco, hoor ik je niet over een verstotene? Ben je misschien in de leer van Wilders?

Zo ja: fuck you!