Jonge tenor eist nu de tragische hoofdrol op

Alfredo (de jonge Turkse tenor Bülent Berdüz) en Violetta (de Zuid-Afrikaanse sopraan Sally Silver) op haar doodsbed Foto Herrmann en Clärchen Baus Bülent Bezdüz Baus, Hermann;Baus, Clärchen

Opera La traviata van G. Verdi door de Nationale Reisopera en het Orkest van het Oosten o.l.v. Mark Shanahan. Decor: John Otto; kostuums: Rien Bekkers; regie: Monique Wagemakers. Gezien: 26/3 Schouwburg Arnhem. Herh. t/m 26/4. Info: www.reisopera.nl. Radio 4: 26/4 19 uur.

Nog vluchtiger en brozer dan de liefde is het leven in Verdi’s La traviata (1853). Het was de eerste reality-opera naar waar gebeurde verwikkelingen tussen Marie Duplessis en Alexandre Dumas fils. Hun liefde vlamt op, zijn vader dooft hun verhouding, als alles is hersteld sterft zij aan de tering. Naast La bohème, Puccini’s remake van La traviata, is deze Verdi een van de hartverscheurendste opera’s.

De prachtige en klassieke productie van La traviata die Monique Wagemakers in 2003 maakte voor de Nationale Reisopera, is een zwarte kroniek van een aangekondigde dood, spelend in een sinister decor met spiegels. Vanaf het begin heerst rouw en staat vast dat Violetta zal sterven. Niets kan dat veranderen, ook niet het korte geluk na de plotse liefde van Alfredo.

De herneming van Wagemakers La traviata, met een geheel nieuwe solistenbezetting en ingestudeerd door Elsina Jansen, behoudt al die indrukwekkende kwaliteiten. Maar toch is het een bijna compleet andere voorstelling, want het emotionele zwaartepunt is verlegd van Violetta naar Alfredo. Niet zozeer de zielige vrouw in de titelrol is het slachtoffer van de verwikkelingen en de dodelijke ziekte, maar de levenslustige man, anders zo vaak getypeerd als alleen maar een opgewonden losbol.

Dat andere perspectief ligt niet aan de Zuid-Afrikaanse Sally Silver, die roerend, subtiel en liefdevol gestalte geeft aan Violetta. Ze is zeer ervaren in het oppervlakkige Parijse leven, maar nu voor het eerst echt verliefd, terwijl ze weet dat haar einde nadert.

Het is de opvallend jongensachtige Turkse tenor Bülent Bezdüz die de aandacht volledig concentreert op de tragische kanten van zijn rol als een piepjonge Alfredo. Even onstuimig als onzeker begint hij aan zijn liefde voor Violetta. Maar die passie wordt hem ontnomen als zijn vader en Violetta besluiten dat het voor iedereen het beste is als daaraan een eind komt.

Alfredo weet van niets, begrijpt niet waarom zijn relatie plots is verdampt terwijl Violetta hem nog zojuist heftig haar liefde verklaarde. Met zijn presente fysieke uitstraling beheerst de puberaal tengere Bülent Bezdüz de derde acte, waarin hij even onwetend als onbesuisd reageert op de verloren liefde, die hem door anderen is afgenomen. Pas tussen de derde en de vierde acte ontdekt hij de voor hem verpletterende waarheid.

Vocaal en muzikaal loopt deze La traviata vooruit op het Franse impressionisme. Met snelle en felle streken wordt het drama aangestipt, zonder veel symfonische zwaarte. Ook het directe en ongekunstelde zingen van Silver en Bezdüz is even realistisch en vluchtig als het leven en de liefde.

    • Kasper Jansen