Verontrustend

Het getuigt van flink wat lef van een drietal filmtheaters verspreid door Nederland om niet braaf het filmaanbod van de distributeurs af te wachten, maar zelf een film naar Nederland te halen voor een handvol zogenaamde `speciale import`-vertoningen. En wat voor een film! De Duitse psycho-thriller Der freie Wille van Matthias Glasner is heftig en verwarrend, zoals bijvoorbeeld ooit Michael Hanekes oorspronkelijke Funny Games (1997) dat was. De krimi-regisseur laat in lang aangehouden, nu eens afstandelijke, dan weer desoriënterende beelden de achterkant zien van de plots in zijn reguliere werk, het soort verhaal waar hij in zijn televisiewerk niet aan toe komt. Theo (Jürgen Vogel) is een veroordeelde meervoudige verkrachter die tijdens zijn resocialisatieproces verliefd wordt op een misbruikt meisje. Kan dat? Mag dat? Heeft hij recht op een tweede kans? Is een tweede kans verstandig? Bestaat er zoiets als de vrije wil uit de titel? De film laat zich nog het beste omschrijven als een morele uitdaging. Aan de personages net zozeer als aan het publiek. Hoofdrolspeler Jürgen Vogel kreeg na de première van de film tijdens het Filmfestival Berlijn 2006 een Zilveren Beer voor `bijzondere artistieke prestatie`. Tijdens het repetitieproces had hij zoveel input gehad op het scenario dat hij ook als co-scenarist werd opgevoerd. Hij kruipt dan ook erg dicht op de huid van zijn personage, en onder die van de toeschouwer. Indrukwekkend en onbehaaglijk.

Der freie Wille. Regie: Matthias Glasner. Met: Jürgen Vogel, Sabine Timoteo, Manfred Zapatka. In: Vera Zienema, Groningen (1 april); Plaza Futurua, Eindhoven (3 en 9 april); en Cinema de Balie, Amsterdam (4 en 5 april).