Russisch milieuonderzoek naar olieveld van TNK-BP

Het Russische ministerie voor Natuurlijke Rijkdommen gaat een milieuonderzoek uitvoeren naar het Samotlor-olieveld van de Brits-Russische oliemaatschappij TNK-BP. Daarmee wordt het bedrijf verder onder druk gezet.

Vorige week woensdag deden de Russische autoriteiten een inval in de Moskouse kantoren van het Britse energieconcern BP en TNK-BP, een joint venture van BP en drie Russische oligarchen. Een dag later werden Ilja en Aleksandr Zaslavski, twee broers met een Russisch-Amerikaanse nationaliteit, gearresteerd op grond van industriële spionage.

Ilja Zaslavski werkte bij TNK-BP en zou geheime informatie over Russische oliebedrijven aan westerse concurrenten hebben willen doorspelen. Zijn broer Aleksandr was voorzitter van de alumnivereniging van de British Council. In het kantoor van TNK-BP zouden visitekaartjes zijn aangetroffen van medewerkers van westerse ministeries van Defensie en veiligheidsdiensten.

Het milieuonderzoek van de Russische overheid versterkt de vermoedens dat de Russische overheid TNK-BP wil dwingen een deel van zijn aandelen af te staan. Op die manier zouden de Russen zeggenschap willen verkrijgen over het bedrijf. De drie Russische partners in TNK-BP, de oligarchen Viktor Vekselberg, Len Blavatnik en Michail Fridman hebben in februari echter nog benadrukt niet van plan te zijn hun aandeel in TNK-BP te verkopen.

Eind 2007 werd ook Shell aan een dergelijk milieuonderzoek onderworpen op het gasveld Sachalin-2, waarna het concern en zijn Japanse partner een significante hoeveelheid aandelen in het project verkochten aan het Russische staatsgasbedrijf Gazprom.

De milieuafdeling van het ministerie voerde eerder onderzoek uit naar TNK-BP’s Kovykta-gasveld in Oost-Siberië. Onder druk van dat onderzoek besloot TNK-BP zijn gehele aandeel in dat project aan Gazprom te verkopen. Alleen over de prijs zijn beide partijen het nog niet eens.

De inval bij TNK-BP vond plaats enkele dagen voordat in het Russische parlement, de Doema, een wet werd aangenomen die verbiedt dat buitenlandse bedrijven in Rusland zogenoemde ‘strategische industrieën’, zoals energie- en internetbedrijven, in eigendom hebben.

Binnen de Britse zakengemeenschap in Moskou bestaat grote ongerustheid over de acties van de Russische overheid. Tot nog toe bleven de handelsbetrekkingen tussen Rusland en Groot-Brittannië buiten schot. Er werd vanuit gegaan dat Rusland zichzelf alleen maar zou benadelen als het ook Britse bedrijven op de korrel zou gaan nemen. De inval in de kantoren van BP en TNK-BP heeft aan dit betrekkelijke gevoel van zekerheid een einde gemaakt.