Hoeveel km is Nederland en telt het water ook mee? 2

Hoe groot is Nederland en hoe wordt landoppervlakte eigenlijk gemeten, vragen Hans Vervloed uit Sint-Oedenrode en Johan van Houdt uit Veendam. Telt het IJsselmeer bijvoorbeeld mee?

Volgens de Bosatlas (2007) meet Nederland 33.783 km2 . Dat is honderd vierkante kilometer kleiner dan wat het online World Factbook van de Amerikaanse CIA voor Nederland aanhoudt. Het conservatiefst is het Centraal Bureau voor de Statistiek met 33.756 km2 (in 2003).

Bij alle metingen gaat het om landoppervlakte, dus zonder Waddenzee of IJsselmeer. Inclusief wateren meet Nederland circa 41.500 km2. Wie de Antillen meerekent, komt nog eens 800 km2 groter uit.

Oppervlakte meten kan op vele wijzen, zegt professor Kartografie Menno-Jan Kraak van International Institute for Geo-Information (ITC) in Enschede. Het meest precies is driehoeksmeting door landmeters. „Vroeger deed men dat met zo’n rood-witte stok, tegenwoordig met een tachimeter of gps.”

Of enclaves, territoriale wateren en overzeese eilanden worden meegeteld, hangt af van de bron en het doel van de publicatie. „Als het gaat om een stuk eigen grond waar je belasting over moet betalen, telt elke millimeter. Maar gaat het om een ander land dat bijvoorbeeld hulp nodig heeft na een overstroming, kan het voldoende zijn om het aantal hectare ongeveer te weten”, zegt Kraak. „Dan kun je ook satellietfoto’s of luchtfoto’s gebruiken.”

Wat meting op basis van foto’s onbetrouwbaar kan maken, is dat de aarde bol is, en een foto plat. „Denk aan de Mercatorprojectie, waarbij de wereldbol plat wordt gemaakt en Groenland veel groter lijkt dan het in werkelijkheid is.”

In de praktijk wordt de extra oppervlakte van bergen in landen als bijvoorbeeld Zwitserland of Nepal ook niet meegerekend, zegt Kraak. Men meet oppervlakte meestal alsof de wereld „een sinaasappel” is, zonder bergen en heuvels.

Thalia Verkade

Details over bodemgebruik in Nederland volgens het CBS via nrcnext.nl/links