De Boekenweek wordt meer een vijfdaagse

De CPNB meldt dat de Boekenweek een succes was. 950 duizend mensen bezochten de boekhandel. Maar het accent verschuift naar het begin van de week, daarna wordt het rustiger.

Ja, het is nog Boekenweek. Terwijl de meeste media hun belangstelling voor het evenement alweer lijken te hebben verloren, werd gisteren in de Haarlemse boekhandel H. De Vries het 25 miljoenste Boekenweekgeschenk sinds 1932 weggegeven. Het ging naar een vrouw die De ingewijden van Hella S. Haasse kocht.

Bij die gelegenheid meldde de organiserende Collectieve Propaganda van het Nederlandse Boek dat ook de Boekenweek 2008 een groot succes was. Men verwacht dat de week, die vanavond afloopt, 950 duizend mensen naar de boekhandel zal hebben gebracht. Het positieve beeld wordt bevestigd door een rondgang langs verschillende Nederlandse boekhandels. Vooral op het Boekenweekessay van Renate Dorrestein is een grote run ontstaan. In veel winkels was het na een paar dagen uitverkocht.

Dat is opmerkelijk omdat juist het essay door de critici bepaald niet zachtzinnig werd onthaald. Deze krant had het over een ‘flutterig’ boekje. Iets vergelijkbaars is er gebeurd met het Boekenweek-thema, ‘Van oude mensen...de derde leeftijd in de letteren’. Er werd in de pers nogal tam op gereageerd en soms ronduit afwijzend. En wie de traditionele literatuurbijlagen aan de vooravond van de Boekenweek bekeek, moest erkennen dat het thema weinig inspirerend had gewerkt – een groot contrast met bijvoorbeeld de aan de Nederlandse geschiedenis gewijde Boekenweek van twee jaar geleden.

De CPNB erkent dat de Boekenweek niet tot een breed debat over ouderdom of vergrijzing heeft geleid. „Bij die vaststelling kan ik me wel iets voorstellen”, zegt directeur Henk Kraima. „Maar wij zijn tevreden over de hoeveelheid aandacht die het thema heeft opgeleverd. Het is een breed thema dat ook breed is opgepakt. Veel boekhandels hadden ook ineens veel meer ouderen in de winkel. Het ging niet alleen om oud zijn, maar bijvoorbeeld ook om het hebben van ouder worden de ouders.”

Niet alleen in de media werd het rustig na de storm van de eerste dagen, ook boekhandelaren zien steeds meer klanten aan het begin van de Boekenweek verschijnen. Preciezer: voor de eerste zondag van de Boekenweek wanneer het Boekenweekgeschenk geldig is als treinkaartje. Tegen de 200 duizend mensen maakten daar gebruik van en dat was in de boekwinkel goed te merken. „Een aantal mensen vroeg de eerste paar dagen bijna letterlijk om een treinkaartje”, zegt Henk Goslinga van de Emmense boekhandel Vermeer. „Na de eerste zaterdag werd het meteen een stuk rustiger”, zegt een medewerker van boekhandel P.J. Romijn uit Barneveld.

Door de aantrekkingskracht van het vrij reizen (drie jaar geleden gebruikten honderdduizend mensen het geschenk als treinkaartje) lijkt de Boekenweek meer een vijfdaagse te worden: een media- en verkoopexplosie aan het begin en daarna relatieve rust. Terwijl de CPNB juist probeert om ook het tweede deel van de Boekenweek levend te houden. Kraima „Jarenlang gold als wet dat je op de eerste zaterdag van de Boekenweek zestig procent van de geschenken kwijt moest zijn, om er geen over te houden. De laatste jaren is het met een aantal gerichte acties gelukt om dat aantal omlaag te krijgen, maar door het succes van de treinactie zitten we nu weer op zestig-veertig.” Overigens hoeft de CPNB de NS niets te betalen voor de Boekenweekreizigers, het gaat volgens Kraima om een ‘groots gebaar’ van de hoofdsponsor.

Welke schrijver volgend jaar het Boekenweekgeschenk schrijft, wordt op 8 april bekend gemaakt. In het geruchtencircuit gooien vooral Kader Abdolah, Jan Siebelink en Margriet de Moor de hoogste ogen.

M.m.v. Sebastiaan Kort