Uitzichtgarantie redt landschap

Je hebt een huis van vier ton met vrij uitzicht over weilanden en natuur. Je stort tienduizend euro in een fonds waaruit het open landschap wordt onderhouden en waarmee de garantie wordt gegeven dat het landschap dertig jaar lang open blijft. Je krijgt een ton schadevergoeding als er tóch wegen, huizen of kantoren worden gebouwd.

Ziedaar een idee dat in de Gelderse Vallei wordt onderzocht voor Het Binnenveld, een open weidelandschap van zo’n vijfduizend hectare met agrarische en ecologische functie, tussen de gemeenten Wageningen, Ede, Rhenen en Veenendaal. Minister Verburg (LNV, CDA) begroet het idee voor ‘uitzichtgarantie’ als een methode om landschappen te behouden door de waarde ervan te kapitaliseren. Zij bracht gisteren een bezoek aan het gebied.

Uit onderzoek bleek vorig jaar dat het maatschappelijk loont te investeren in landschap. „Wanneer de kosten van investeringen worden afgezet tegen de baten die dat oplevert, ontstaat er een positief saldo van 17,8 miljard euro”, aldus het ministerie.

Het idee voor uitzichtgarantie is kansrijk, aldus bedenker Henk Smit van adviesbureau Wing, omdat uit het fonds boeren in het te beschermen gebied kunnen worden betaald. Smit: „De boeren in dit gebied zitten op gloeiend hete grond. Hun grond is veel waard, maar ze kunnen die waarde alleen incasseren als op hun grond mag worden gebouwd. Dit fonds geeft boeren voor het eerst een prikkel de grond niet te verkopen, maar het gebied te onderhouden.” Wanneer sprake is van inbreuk op het vrije uitzicht, moet nog worden omschreven. „Dat is niet wanneer er een blikje cola op het land ligt”, zegt Smit.

Een ander idee om het landschap te behouden door het te kapitaliseren, is het ‘veilen’ van landschappen, zoals in de Ooijpolder bij Nijmegen. Een eerste veiling, september vorig jaar, was een groot succes.