Nieuw leven voor desolaat tracé

Rotterdam gaat de verloederde Hofbogen opknappen, het verhoogde Hofpleinviaduct in het noorden van de stad.

De verloederde Hofbogen in Rotterdam zijn een bron van dagelijkse ergernis. Foto Floren van Olden Rotterdam 15-3-2008 Hofboogjes. De wereld langs de hofbogen. verpaupering kunst en afval. Foto Floren van Olden Bij randstatrail station hofplein is het verval van de boogjes duidelijk zichtbaar. Olden, Floren van

Een stenen lint dat door het noorden van de stad meandert, en sinds 2002 te boek staat als Rijksmonument. Maar wie langs de zogeheten Hofbogen loopt of fietst, krijgt vooral de indruk dat Rotterdam zijn eigen lelijkheid wenst te benadrukken. Het 1,9 kilometer lange Hofpleinviaduct oefent al jaren een onweerstaanbare aantrekkingskracht uit op graffitispuiters. Gokhuizen zijn tegenwoordig niet meer te vinden onder het voormalige spoorwegtracé (1907) dat bijna honderd jaar lang Rotterdam en Den Haag met elkaar verbond. Maar wie op zoek is naar een duistere disco of kroeg, kan ook in dit deel van de stad terecht.

Er zijn maar weinig steden in Nederland waar bewoners zo afgeven op de ‘inferieure buitenruimte’ als Rotterdam. Het deugt niet, het is smerig of „het ziet er gewoon niet uit”, zo valt met enige regelmaat te horen in de tweede stad van Nederland (584.000 inwoners). De Hofbogen scoren, zeker in Rotterdam-Noord, hoog in de toptien van dagelijkse ergernissen. Temeer omdat ‘het langste gebouw van Rotterdam’, met zijn sierlijke en karakteristieke bogen opgetrokken uit gewapend beton, de potentie heeft om het grauwe stadsdeel weer een beetje kleur te geven. Nu beperkt de bedrijvigheid zich tot enkele witte raven aan de Vijverhofstraat: een fietsenmaker, een siervogelkooibouwer en een flamencodansschool. Het merendeel van de in totaal 164 verhuurbare bogen (40 tot 50 vierkante meter per eenheid) is dichtgemetseld of in gebruik als opslagplaats.

Maar daar gaat verandering in komen, bezweren Annuska Pronkhorst en Michelle Provoost van de speciaal daartoe opgerichte Hofbogen BV. Twee jaar geleden kochten vier woningcorporaties het verloederde spoorwegtracé op, met de intentie ‘de ruggengraat van Rotterdam-Noord’ nieuw leven in te blazen. De ruimtes onder het hoogspoor krijgen een voor een weer een „een frisse nieuwe pui” en zijn voorbestemd voor creatieve, ambachtelijke en culturele bedrijfjes om ‘de levendigheid en de sociale veiligheid’ in aangrenzende wijken te bevorderen. „Het duurt even, maar we willen het vooral goed doen, zodat uiteindelijk ook dit deel van Rotterdam zal bruisen”, zegt Provoost.

Haar collega Pronkhorst wil voorlopig echter vooral benadrukken dat „van een dichtgetimmerd plan nog geen sprake is”. De komende weken mogen alle betrokkenen en belanghebbenden, waaronder de deelgemeente Noord, nog een wensenlijstje indienen, waarna Pronkhorst en Provoost de balans zullen opmaken. Eén ding is zeker, zegt Pronkhorst: „De animo om zich hier te vestigen is groot, want we hebben al flink wat aanmeldingen binnen”. Naar verwachting volgt in mei een nadere uitwerking van de plannen, die passen in de wens van het huidige stadsbestuur om het nu nog versnipperde centrum van Rotterdam te ‘verdichten’.

Vooruitlopend op de definitieve herinrichting worden eind dit jaar twee bogen gerestaureerd. „Twee blinkende bogen als een vooraankondiging van wat de buurt te wachten staat”, zegt Pronkhorst. De makers van het tijdschrift Blend hebben toestemming gekregen het voormalig casino onder het oude station Hofplein om te bouwen tot een ruimte voor cultuur, muziek en mode, samen met een Rotterdams bureau. Ook de omringende ruimtes worden opgeknapt. „Zodat jonge, beginnende kunstenaars zich hier willen vestigen met een eigen atelier of expositieruimte, en kleine designmerken zullen worden verkocht”, zegt Pronkhorst.

Ook het nu desolate dak van wat ooit het beginpunt van de zogeheten Hofpleinlijn naar Scheveningen was, krijgt een nieuwe bestemming. De gedachten gaan onder meer uit naar een golfafslagterrein; vanuit gestapelde zeecontainers kan een balletje worden geslagen.

Blijft de vraag wat Rotterdam met het spoorwegtracé zelf gaat doen, wanneer de huidige gebruiker Randstadrail vermoedelijk in 2010 ondergronds gaat en er een verhoogde allee van 1,9 kilometer vrijkomt. Een wandelpromenade? Een rollerskatebaan? Een fietspad? Ideeën te over. Pronkhorst gaf haar ogen de kost in steden die ervaring hebben met afgedankte hoogsporen: Berlijn, Parijs en Wenen. „Van belang is dat de nieuwe bestemming aansluit op de bedrijvigheid op de begane grond. Het mag niet zomaar een losstaand dak worden.”

Meer informatie op:www.hofbogen.nl

    • Mark Hoogstad