Albanees munitiedepot geëxplodeerd

Een politieman lest zijn dorst bij een door de explosies verwoeste fabriek in het dorp Gërdec. Foto AP Een dag na de ontploffing in Albanees dorpje Gerdec. De overblijfselen van een fabriek in het dorpje Gerdec, twintig kilometer van de Albanese hoofdstad Tirana. Hevige ontploffingen in een munitiedepot verwoestten zaterdag het dorp en een groot deel van de wijde omgeving. De ontploffingen hielden tot gisteren aan. Er vielen negen doden en meer dan 240 mensen raakten gewond. De explosies sloegen kraters van soms vijftig meter breed en twintig meter diep. Zo’n 1.500 militairen en politiemensen waren gisteren ter plekke om de rampplek af te schermen, maar konden door de hitte op de plek van het ongeluk en het gevaar van onontploft materiaal nog niet beginnen met zoeken naar overlevenden, aldus de chef-staf van het leger. In de fabriek werd springlading uit granaathulzen verwijderd. De Albanese premier Sali Berisha zei gisteren dat een Amerikaans bedrijf voor de ontmanteling van munitie in Gerdec verantwoordelijk was. Volgens lokale media huurde het bedrijf ongetrainde werknemers in uit de regio. Tijdens het stalinistische regime dat het internationaal geïsoleerde Albanië na de oorlog tot 1991 regeerde werden enorme wapenvoorraden aangelegd en militaire installaties gebouwd. Volgens Berisha is er nu nog zo’n 100.000 ton munitie op voorraad. De laatste jaren is Albanië bezig zijn defensie te moderniseren, met hulp van de NAVO. Foto AP/Hektor Pustina A factory is seen in the yard of a destroyed factory in the village of Gerdec, Albania, Sunday, March 16, 2008. Troops and police cordoned off a smoldering army depot north of the Albanian capital as crews searched Sunday for workers missing following a chain of explosions Saturday that killed at least nine people and injured hundreds. (AP Photo/Hektor Pustina) Associated Press

Met een knal die tot tweehonderd kilometer in de omtrek te horen was is zaterdag een munitiedepot in Albanië in de lucht gevlogen. Na de enorme explosie bleef achttien uur lang munitie ontploffen, hetgeen het reddingswerk al die tijd sterk bemoeilijkte.

Zeker negen mensen zijn bij de reeks explosies omgekomen, maar nog zeker negen anderen worden vermist. Er vielen tenminste driehonderd gewonden van wie er vijftig vandaag nog in het ziekenhuis lagen. Velen hebben ernstige brandwonden.

De schade die werd aangericht in dorpen in de omgeving is enorm: zeker driehonderd woningen en andere gebouwen werden verwoest en tweeduizend beschadigd.

Op de militaire basis nabij het dorp Gërdec, rond twintig kilometer ten noordwesten van Tirana en vlakbij het internationale vliegveld Rinas, werd overtollige munitie ontmanteld, onder toezicht van Amerikaanse deskundigen. De explosie werd gevolgd door een achttien uur durende reeks ontploffingen van opgeslagen munitie. In een gebied van duizend hectare kwamen al dan niet ontplofte stukken munitie naar beneden. De explosie sloeg een krater van twintig meter diep en vijftig meter in doorsnee. In Gërdec werden daken van huizen geblazen en bleven van de meeste woningen alleen de muren over.

Het reddingswerk werd bemoeilijkt door duizenden niet-ontplofte grote en kleine granaten die in de verre omtrek van Gërdec in de velden liggen. Ook liggen tot in de verre omtrek dode kippen en honden.

De explosie, die een gigantische paddestoelvormige wolk veroorzaakte, gebeurde toen arbeiders bezig waren uit de jaren zestig daterende Russische en Chinese munitie te verplaatsen.

Albanië schafte zich die munitie in de communistische tijd aan, als voorbereiding op een invasie die er niet kwam. In totaal bezit Albanië rond 100.000 ton munitie uit die tijd. De ontmanteling van die verouderde munitie – met behulp van Amerikaanse, Canadese en Noorse deskundigen – is een van de voorwaarden waaraan Albanië moet voldoen voor het lid mag worden van de NAVO.

Wat de explosie veroorzaakte is niet bekend. Volgens de Albanese premier, Sali Berisha, kan dat een menselijke fout zijn geweest. Hij sloot echter niet uit dat vijftig jaar oude munitie spontaan is ontploft. Ook een aanslag wordt niet uitgesloten. (Reuters, AP, AFP)