Proevend op zoek naar een topbelegging

Wijn is om van te genieten. Maar als belegging is een Rothschild Lafite minstens zo interessant. Topwijnen kunnen de eigenaar een vermogen opleveren.

Illustratie Rhonald Blommestijn Blommestijn, Rhonald

Een beetje passievrucht, zegt Miles Raymond terwijl hij een glas rode wijn beoordeelt in Sideways, dé cultfilm over wijn. Met een vleugje van asperges en een hint van een Edammer kaas, vervolgt hij. Grapjes over wijnkenners zijn snel gemaakt, maar de echte kenner kan fors verdienen aan zijn kennis.

De beste wijnen van de wereld zijn schaars. Door de opkomst van landen als China en Rusland is de groep mensen die zich dergelijke wijn kan permitteren fors toegenomen. „Het gevolg is dat de prijs omhoog wordt gedreven”, zegt Peter Mansell.

Mansell is hoofd van de wijnafdeling van veilinghuis Christie’s in Amsterdam. Vorig jaar verkocht Christie’s wereldwijd voor bijna 53 miljoen euro aan wijn, een recordbedrag. „Wij adviseren kopers dat ze wijn moeten kopen om ervan te genieten”, zegt Mansell. „Maar in werkelijkheid is wijn een beleggersitem geworden. Vorig jaar stegen de prijzen van sommige wijnen met wel 40 procent.”

De London International Vinters Exchange (Liv-ex) is de online marktplaats voor wijnbrokers, beleggingsmaatschappijen en andere professionele inkopers. Hier wordt druk gehandeld in de beste wijnen van de wereld. De prijzen zijn astronomisch.

Zo schommelt de koers van een doos van twaalf flessen Pétrus 1998 rond de 24.700 euro. Een doosje Châteaux Lafite 2003 van de Domaines Barons de Rothschild brengt 9.405 euro op. Vorig jaar steeg de index van de 100 belangrijkste wijnen op de Liv-ex met 40 procent. Ter vergelijking, in dezelfde periode steeg de AEX 4,12 procent.

Beleggen in wijn kan dus lucratief zijn. De Liv-ex is voorbehouden aan professionals, maar op 26 maart vindt bij Christie’s in Amsterdam de eerstvolgende openbare wijnveiling plaats.

Beleggers die het niet zelf aandurven flessen wijn te kopen, kunnen via beleggingsfondsen van de sterke wijnmarkt profiteren.

Grand Cru is zo’n beleggingsfonds. In 1996 leest oprichter Willem van Dedem een advertentie van een Engelse wijnbroker. Zeg wat u in uw kelder heeft staan en ik stuur een offerte, was de boodschap. Van Dedem had een uitgebreide wijnkelder en had zijn collectie keurig in een spreadsheet gedocumenteerd. „Noem het beroepsdeformatie”, zegt de oud-bankier van Van Lanschot Bankiers. Toen hij een offerte kreeg van de broker schrok Van Dedem van het bod. Hij verkocht zijn voorraad niet. Wel besloot hij te gaan beleggen in wijn.

Eerst belegde hij alleen voor vrienden, maar in 2006 is hij begonnen met Grand Cru, een openbaar beleggingsfonds in wijn. „Beleggers willen risico spreiden. Een deel van hun vermogen zit in aandelen, een deel in obligaties en een deel zit in tastbare objecten als vastgoed. Wijn is in die laatste categorie in opkomst”, zegt hij.

Hij besloot een nieuw en professioneel fonds op te zetten dat onder toezicht staat van de Autoriteit Financiële Markten. Beleggers kunnen met een minimale belegging van 25.000 euro voor één aandeel meedoen. De inschrijving op aandelen sloot op 1 maart 2006 en na twee jaar is in ruim 27.000 flessen topwijnen uit de Bordeaux belegd met nog drie koopjaren te gaan.

Onlangs verzocht een aandeelhouder om zijn belang met nog eens 2 miljoen uit te breiden. Hierop besloot de directie om over te gaan tot een nieuwe uitgifteronde van aandelen. Tot 1 juni kunnen beleggers zich inschrijven op één van de 823 extra aandelen die worden uitgegeven.

Bij de eerste emissie haalde Van Dedem 30 miljoen euro op. Daar komt nu mogelijk nog 22,5 miljoen euro bij.

Met het geld trekt Van Dedem elk jaar in de lente naar Frankrijk om potentiële topwijnen te kopen, van de handelaren die direct zijn gelieerd aan de wijnkastelen. Samen met een vinoloog die ook in de directie van Grand Cru zit, proeft en beoordeelt Van Dedem, op zoek naar wijnen die zich zullen ontpoppen tot wereldtoppers. Van Dedem: „Natuurlijk baseren wij onze keuze deels op de recensies van de meest gerenommeerde wijnproevers en de prestaties van een château in het verleden.”

Dat is arbeidsintensief werk waar specialistische kennis voor is vereist, volgens Van Dedem. Daar betaalt de belegger ook voor. De vergoeding voor de directie is 2,5 procent van het geplaatst kapitaal. Maar Grand Cru belooft wel een rendement van 15 procent per jaar. Overtreft het rendement deze 15 procent, dan krijgt de directie nog een prestatiebeloning van 10 procent over het meerdere.

Tot 2010 blijft Grand Cru wijnen inkopen. Pas daarna zullen de eerste wijnen worden verkocht. Van Dedem: „Het duurt meestal zo’n acht jaar voordat de betere wijnen hun optimale prijs hebben bereikt.” Het fonds loopt in 2018 af. Dan moet alle wijn zijn verkocht en de winst zijn uitgekeerd.

Toch kleven er risico’s aan beleggen in wijn. De Franse producenten rekenen in euro’s, terwijl de afnemers vaak in dollars of ponden handelen. Door de sterke euro ten opzichte van deze twee munteenheden zou de vraag voor topwijnen kunnen afnemen.

Veilingmeester Peter Mansell denkt dat 2008 een minder jaar wordt dan 2007. Mansell: „Na de Aziëcrisis eind jaren negentig stortte de markt in. De prijsstijgingen van de laatste jaren waren een correctie daarop. De grootste rek is er nu wel uit. Dit jaar zullen prijsstijgingen rond de 10 procent liggen.”

Van Dedem maakt zich hier totaal geen zorgen over. De wijnen in zijn fonds presteren goed. En mocht de markt instorten, dan staan de beleggers nooit met lege handen. Van Dedem: „Dan kunnen ze hun kelder vullen met de meest fantastische Grand Cru’s.”

    • Melle Garschagen