PvdA wordt onrustig: komt Tichelaar terug?

Niemand praat er openlijk over binnen de PvdA. Het wordt zelf als wat onkies ervaren als er vragen over worden gesteld: het gaat immers over fractievoorzitter Jacques Tichelaar die een zware hartoperatie heeft ondergaan, en tot nadere berichten over een paar maanden gewoon terugkeert op zijn post in Den Haag.

Maar is dat wel zo? Althans, in zijn functie als fractievoorzitter? Steeds meer mensen binnen de partij twijfelen daaraan. Informeel is te horen dat Tichelaar zo’n zware bypassoperatie heeft ondergaan dat een terugkeer naar zijn oude positie onwaarschijnlijk is. En dus is een eventuele opvolging, hoe onkies ook, al enkele weken een gespreksonderwerp binnen fractie en partijtop.

Het fractievoorzitterschap is een van de belangrijkste partijpolitieke functies. Partijleider Wouter Bos kan als vice-premier maar tot op zekere hoogte de partij profiel geven, hij moet immers vooral hat kabinetsbeleid verdedigen. Het is daarom de voornaamste taak van de fractievoorzitter om de PvdA-standpunten goed over het voetlicht te brengen. Zeker met de grote SP in de rug moet de PvdA zich ‘links profileren’. Niet voor niets kondigde Tichelaar vorig jaar aan dat hij „de randen van het regeerakkoord” zou opzoeken. Dus speelt nu de vraag: Wie is de ideale kandidaat om én de fractie smoel te geven en partijleider Wouter Bos niet te veel voor de voeten te lopen?

Sinds de operatie van Tichelaar in januari heeft vice-fractievoorzitter Mariëtte Hamer de leiding. Zij laat nadrukkelijk weten dat een eventuele opvolgingskwestie nog niet aan de orde is. Maar bronnen binnen de partij weten dat zij wel kandidaat is om de post definitief te vervullen. Ook andere opties doen de ronde. Zo worden namen genoemd van fractieleden als Diederik Samsom, Hans Spekman en Jeroen Dijsselbloem. Maar geen van hen wordt als de gedroomde kandidaat gezien.

Een andere naam die hardnekkig rondgaat, is die van staatssecretaris Frans Timmermans (Europese Zaken), die zou kunnen terugkeren naar de Kamer omdat hij op de PvdA-kandidatenlijst stond. Hoewel hij steun krijgt van een deel van de fractie, is een overstap onwaarschijnlijk omdat hij ook notoire vijanden heeft. Bovendien zou hij intern hebben laten weten er niets voor te voelen.