SP: kabinet is ambitieloos op gebied van armoede

Het debat over het armoedebeleid was een goede gelegenheid voor de SP om de oppositierol in te kleuren. „U roept hier maar wat voor de bühne.”

Tweede Kamerlid Sadet Karabulut (SP) ging er gisteren, bij een overleg over het armoedebeleid, eens goed voor zitten. Ze zette haar microfoon aan en zei: „Ik zal maar met de deur in huis vallen. Dit kabinet is ambitieloos.”

Zei Karabuluts fractievoorzitter Jan Marijnissen vorige maand niet dat zijn partij „harder aan de boom moet schudden?” Dat „het speelkwartier voorbij” is? En dat de Kamerleden van de SP de partij zichtbaarder moeten maken?

Het lijkt alsof Karabulut de instructies van haar partijleider goed in de oren heeft geknoopt. Helemaal op dit terrein, het armoedebeleid, waar de SP een felle concurrentiestrijd voert met de PvdA, kan de nieuwe koers goed in de praktijk worden gebracht.

Karabulut, die pas een jaar in de Kamer zit, weet hoe ze staatssecretaris Ahmed Aboutaleb (Sociale Zaken, PvdA) uit zijn tent moet lokken, want ze kent hem nog uit de tijd dat hij wethouder was in Amsterdam en zij gemeenteraadslid.

Eerst somde ze op hoe groot de armoede is in Nederland. Volgens onderzoekers zijn er 1,4 miljoen mensen die op of onder de rand van het bestaansminimum leven. Ruim 600.000 van hen hebben werk, in loondienst of als kleine ondernemer, maar kunnen daar niet van rondkomen. En bijna 430.000 kinderen groeien op in armoede.

Dan zegt ze nog eens dat deze regering te weinig doet aan de armoede. „Het kabinet moet op zijn minst de ambitie hebben om de armoede te halveren”, zegt Karabulut, „maar de staatssecretaris doet dat niet. Hij definieert het probleem liever weg.”

Daarna somde ze een reeks maatregelen op waarmee haar eigen partij, de SP, de armoede wil terugdringen. Zo zouden het wettelijk minimumloon, de uitkeringen, de huurtoeslag en de zorgtoeslag omhoog moeten.

Aboutaleb reageerde furieus. Met stemverheffing vroeg hij hoe ze het kabinet „ambitieloos” kan noemen, terwijl de coalitie van CDA, PvdA en ChristenUnie deze kabinetsperiode 300 miljoen euro uittrekt voor armoedebeleid. „Dat kan de SP niet afdoen als een paar centen.” De voorstellen waarmee de SP de armoede wil halveren noemde hij „gratuit” en financieel niet onderbouwd. „U roept hier maar wat voor de bühne”, beet hij Karabulut toe.

De SP’er hield vol dat het kabinet „ambitieloos” is. Ook verwees ze naar de cijfers over de koopkracht. Die pakken dit jaar voor sommige groepen negatief uit. „Het is gewoon heel gek dat, nu het economisch goed gaat en rijke mensen allerlei bonussen incasseren en mensen met de laagste inkomens er op achteruitgaan. Daarom heb ik voorstellen gedaan om voor deze groepen maatregelen te nemen.”

Karabulut was ’s ochtends ook al op de radio te horen geweest. Daar had ze het opgenomen voor de kleine zelfstandigen. Samen met Kamerlid Liesbeth Spies (CDA) pleitte zij ervoor om mensen die een eigen bedrijfje beginnen, kwijtschelding te geven van gemeentelijke belastingen.

Het pleidooi was eerder gedaan. Kamerlid Mei Li Vos (PvdA) heeft in mei vorig jaar al aan het kabinet gevraagd om startende zelfstandigen kwijtschelding te geven van lokale heffingen. Het kabinet stelde vervolgens een interdepartementale werkgroep in die onderzoekt of dit mogelijk is. Maar dat leek vergeten.

Aboutaleb zei dat hij het zelfstandig ondernemerschap óók toejuicht. Werk is volgens hem de beste manier om uit de armoede te komen. En wanneer beginnende ondernemers het financieel niet redden, moet daar iets aan gedaan worden. Maar hij waarschuwde ook voor het risico van misbruik. „Voor ondernemers is het eenvoudig om boekhoudkundig hun inkomen naar het minimum terug te brengen”, zei Aboutaleb.

De staatssecretaris onderstreepte dat ondernemen risico’s nemen betekent. „Als het mislukt, moet je dat risico niet afwentelen op de collectiviteit.”

    • Claudia Kammer