Zorg groeit explosief na marktwerking

De invoering van marktwerking in de ziekenhuiszorg heeft geleid tot een explosieve stijging van het aantal behandelingen. Daardoor zijn de kosten, tegen de verwachting in, fors gestegen.

Dat blijkt uit niet eerder bekend gemaakte declaratiegegevens van de zorgverzekeraars over 2005 en 2006. Gegevens over het afgelopen jaar worden deze zomer bekend.

In 2005 werden de tarieven voor enkele veelvoorkomende behandelingen vrijgegeven, zoals knie-, heup- en staaroperaties. Door ziekenhuizen te laten concurreren, was de verwachting, zouden ze voor een behandeling niet meer gaan vragen dan een ander. De kosten zouden zo worden gedrukt.

Maar sinds ziekenhuizen voor die behandelingen per keer betaald krijgen, zijn ze die zo vaak gaan uitvoeren – 10 procent vaker – dat de kosten met 12 procent stegen. De totale omvang van de ziekenhuiszorg steeg de afgelopen jaren gemiddeld met circa 3 procent.

Niet eerder was bekend hoe de geliberaliseerde ziekenhuiszorg in omvang groeide. Onderzoeksbureau Vektis van de zorgverzekeraars en adviesbureau The Boston Consulting Group analyseerden de declaraties. Daaruit blijkt ook dat ziekenhuizen 28 procent meer behandelingen voor amandelen declareerden in 2006 dan het jaar ervoor en 16 procent meer behandelingen voor knieslijtage. Patiënten werden vaker behandeld voor nierstenen (16 procent) en ureterstenen (30 procent) – dat zijn dezelfde stenen, maar ze zitten lager, in de urineleider.

Woordvoerders van de Nederlandse Zorgautoriteit zeggen dat de toezichthouder deze zomer voor het eerst zal rapporteren over het volume van de ziekenhuiszorg. „We vinden het belangrijk om uit te zoeken hoe dit kan.”

Bij het ministerie van Volksgezondheid zegt een woordvoerder de gegevens eerst te willen bestuderen.

Uit eerder onderzoek bleek dat de kosten van de ziekenhuiszorg de afgelopen acht jaar met 8 miljard stegen naar 18 miljard in 2006. Een oorzaak van die stijging konden de onderzoekers niet geven. Minister Klink (Volksgezondheid, CDA) heeft opdracht gegeven voor een onderzoek naar de oorzaak van de kostenstijging in de zorg.

Dit jaar is de ziekenhuiszorg verder geliberaliseerd. Het aantal behandelingen waarvoor vrije prijsvorming geldt, steeg van ongeveer 8 procent naar 20 procent van de ziekenhuiszorg. Ook werd het inkomen van medisch specialisten afhankelijk gemaakt van het aantal behandelingen. Vanaf 2009 worden ziekenhuizen volledig per behandeling afgerekend.

Zaterdag &cetera pagina 6