Klein aantal AEX-fondsen betaalt geen winstbelasting

Er zijn „maar heel weinig AEX-bedrijven” die structureel geen vennootschapsbelasting betalen. Dat zei staatssecretaris De Jager (Financiën, CDA) gisteren in een spoeddebat. Precieze aantallen gaf hij niet. „Het beeld dat is ontstaan alsof slechts vijf van de 23 AEX-bedrijven belasting betalen, wil ik krachtig ontkennen”, aldus de staatssecretaris.

De Jager weersprak uitlatingen van ambtenaren van de Belastingdienst dat steeds meer zeer grote ondernemingen geen of bijna geen vennootschapsbelasting betalen in Nederland. Dat komt doordat ze hun belastbare winst (waarover ze 25,5 procent vennootschapsbelasting moeten afdragen) beperken door gebruik maken van internationale ontwijkconstructies. De mogelijkheden daartoe zijn verruimd door de vorig jaar ingevoerde Wet werken aan winst, zeiden de ambtenaren vorige week in deze krant.

De Jager presenteerde de Kamer gisteren alleen enkele cijfers die hij eerder in de media noemde: in 2007 ontving de Belastingdienst van de 23 AEX-bedrijven samen 1,3 miljard euro. Aan voorlopige aanslagen 2008 heeft de fiscus bijna 1,8 miljard euro opgelegd. De Jager concludeerde dat er geen sprake is van een „onevenwichtig beeld”.

De staatssecretaris bestrijd dat de Wet werken aan winst mogelijkheden bevat om belasting te ontwijken. „Eén lek is gerepareerd en andere lekken zijn er niet.”

„Dat wil niet zeggen dat er helemaal geen uitholling van de belastinggrondslag plaatsvindt”, aldus De Jager. De belastinggrondslag is het bedrag (de uiteindelijke winst) waarover de vennootschapsbelasting berekend wordt. „Maar dat heeft te maken met internationale ontwikkelingen. Bedrijven maken vaker gebruik van renteaftrek en financieringsconstructies.”

De ontwikkeling dat er door de uitholling minder belasting wordt betaald, baart De Jager zorgen. Het kan volgens hem noodzakelijk worden dat het kabinet „nadenkt” over maatregelen.

Kamerlid Paul Tang (PvdA) nam geen genoegen met de summiere cijfers van de staatssecretaris. Hij eiste in een motie méér informatie over de effectieve belastingdruk.

Volgens Tang is de informatie dringend nodig. Dan kan namelijk duidelijk worden of de belastingdruk evenredig verdeeld is tussen multinationals en het midden- en kleinbedrijf. In de Kamer tekende zich een meerderheid, waaronder de coalitiepartijen PvdA en ChristenUnie, af vóór de motie.

Kees Vendrik (GroenLinks) vroeg om het optrekken van de „sluier”. Ernst Cramer (ChristenUnie) en Ewout Irrgang (SP) vonden dat multinationals, al dan niet vrijwillig, in hun jaarverslagen inzicht moeten bieden in de per land afgedragen belasting.

De toezegging van de staatssecretaris aan het einde van het debat dat hij meer informatie zal geven, zonder individuele bedrijven te noemen, deed Kamerlid Tang besluiten zijn motie aan te houden.

De Jager noemde het tijdens het debat „ongewenst” dat ambtenaren van de Belastingdienst vorige week NRC Handelsblad over het ontwijken van vennootschapsbelasting hadden geïnformeerd.

Lees meer op nrc.nl/belastingdienst. Reageren via belastingen@nrc.nl.