‘Verbouwing gaat nu nog veel meer kosten’

Aannemer BAM diende een offerte van 222 miljoen euro in voor de verbouwing van het Rijksmuseum. ,,Een realistisch bedrag.” Maar minister Plasterk „wil zich niet laten gijzelen.”

Het Rijksmuseum gaat vermoedelijk pas open in 2013 omdat de aannemer de verbouwing niet binnen het afgesproken budget kan uitvoeren. Foto Ronald Bakker Foto Ronald Bakker **NO INTERNET** Er heerst woensdag een serene rust in het Amsterdamse Rijksmuseum. De verbouwing ligt stil omdat de aannemer de verbouwing niet binnen het afgesproken budget kan uitvoeren. Het werk moet nu opnieuw Europees aanbesteed worden. De vertraging kan oplopen van twee tot drie jaar. Bakker, Ronald

De kosten voor de nieuwbouw van het Rijksmuseum gaan alleen maar hoger worden nu minister Ronald Plasterk (Cultuur) deze week de offerte van bouwmaatschappij BAM heeft afgekeurd. Dat voorspelt Hans Ruijssenaars, hoofdarchitect en bedenker van het Masterplan voor het nieuwe Rijksmuseum in 2000.

„De prijzen in de bouwwereld stijgen weliswaar niet meer zo explosief als het afgelopen jaar, maar ze stijgen nog steeds,” aldus Ruijssenaars. De architect, die in 1999 vertrok bij het Rijksmuseum na een persoonlijk conflict met algemeen-directeur Ronald de Leeuw, noemt met name het installatiecircuit dat buiten het museum om wordt gebouwd en de fietstunnel, die verplicht onder het nieuwe museum moet doorlopen, „twee buitengewoon kostbare en complicerende ingrepen.” Als gevolg daarvan „wórdt en ís veel geld verspeeld.”

Met name de fietsonderdoorgang is Ruijssenaars een doorn in het oog. „Die onderdoorgang moest van de gemeente Amsterdam blijven maar was helemaal niet meer nodig sinds het Museumplein opnieuw is ingericht en het tóch niet meer mogelijk is om rechtdoor over het plein te fietsen.” Volgens Ruijssenaars is door die tunnel het museum altijd al in tweeën gesneden geweest. „Iedere architect die een eenheid in het museum wil bewaren moet kiezen voor een kostbare oplossing: diep de grond in.”

De Nederlandse grootaannemer BAM diende eind januari een offerte van 222 miljoen euro in voor de verbouwing van het hoofdgebouw van het museum. De aannemer was de enige die na een Europese aanbestedingsperiode, die in de zomer van 2007 was gestart, overbleef. Plasterk zei gisteren in het NOS-journaal dat hij zich niet wil laten ‘gijzelen’ door één aannemer die de kosten opdrijft. In overleg met de Rijksgebouwendienst, die opdrachtgever is van de nieuwbouwoperatie van het Rijksmuseum, wil de minister maar tot een bedrag van 134 miljoen euro gaan.

Alleen dan kan de verbouwing binnen het budget van 272 miljoen euro blijven, een bedrag dat in 2003 is vastgesteld en beloofd aan de Tweede Kamer. Voor die 134 miljoen moet de ondergrondse uitbreiding van het hoofdgebouw worden gerealiseerd, moeten gevels en daken gerestaureerd, alle installaties worden vervangen en architectonische en bouwtechnische vernieuwingen in het museum worden doorgevoerd.

Volgens Arno Pronk van BAM is de offerte van zijn bedrijf van 222 miljoen een ‘realistisch bedrag.’ „Wij zijn niet in een handomdraai op zoveel miljoen uitgekomen. Wij hebben ruim drie maanden met een team van 45 mensen alles doorgerekend. Wij hebben offertes aangevraagd aan tientallen onderaannemers – en dit is het uiteindelijke bedrag dat daaruit kwam.” Pronk wil ‘in verband met toekomstige concurrenten’ niet zeggen hoe de offerte van BAM is opgebouwd en waarin dan het prijsverschil zit met de begrotingen van de Rijksgebouwendienst. De Rijksgebouwendienst heeft na de offerte van BAM ook zelf een begroting laten opstellen en nog een contra-begroting aangevraagd bij een onafhankelijk technisch-bouwkundig adviesbureau. „Deze begrotingen kwamen allebei uit op het bedrag van 134 miljoen”, zegt Carolien Achterbosch van de Rijksgebouwendienst. Het verschil tussen de offerte van BAM en de begrotingen van de Rijksgebouwendienst is volgens haar „niet toe te schrijven aan één enkele post.”

De Rijksgebouwendienst gaat in opdracht van de minister de nieuwbouwoperatie opnieuw aanbesteden. Maar de aanbesteding wordt nu ‘in percelen’ geknipt, aldus Achterbosch. Daarmee hoopt de Dienst meer aannemers voor het project te motiveren. Dat het bureaucratische traject daardoor beslist langer gaat duren, is een feit. De minister heeft deze week aangegeven de heropening van het Rijksmuseum nu eind 2012, begin 2013 te verwachten. „Maar ook die datum is onder voorbehoud”, aldus Achterbosch. BAM hield in zijn offerte nog rekening met een heropening in 2010. Als de plannen van Hans Ruijssenaars waren uitgevoerd, zou het museum al in 2006 geopend zijn.