De Italiaanse film is wel slechter geweest

New Italian Cinema Events (NICE). T/m 6 maart. In: Filmmuseum, Amsterdam. Informatie: www.filmmuseum.nl

Eerst lacht visser Giuseppe er nog om als er op de radio het bericht te horen is dat ene Yousef Ben Ali wordt gezocht in verband met de aanslagen op de metro van Madrid. Zijn Tunesische vissersmaatje heeft exact dezelfde naam. Dan slaat de twijfel toe: wat als zijn Yousef nou eens dezelfde is als de wereldwijd gezochte terrorist op wiens hoofd een fikse beloning staat? Io, l’altro (‘ik, de ander’) laat mooi zien dat de wereld sinds 9/11 niet meer zo onschuldig is. Wantrouwen en paranoia jegens allochtonen voeren de boventoon, zelfs al weet je eigenlijk beter en ken je iemand al jaren. Niet elke Arabier is een terrorist, toch? Regisseur Mohsen Melliti houdt de spanning rond de ware identiteit van Yousef lang vast. Ook als toeschouwer weet je nooit helemaal zeker of hij nou wel of geen bommenlegger is. Want hij geeft immers meteen toe dat hij wel eens in Madrid is geweest? Het zou dus kunnen. Giuseppe’s hoofdbrekens worden de onze. Maar in het laatste half uur verwordt Io, l’altro tot een thriller die jammerlijk en totaal onnodig ontspoort.

Op de 11de editie van het New Italian Cinema Events, waarin recente Italiaanse debuten en tweede films worden vertoond, is nog een film te zien waarin een Tunesische immigrant een hoofdrol speelt.

In Riparo komt het lesbische stel Anna en Mara terug van vakantie uit Tunesië. Als Anna de achterbak van de auto opendoet, schrikt ze zich rot. De jonge Anis kruipt vanachter de koffers tevoorschijn. Meer uit medelijden dan empathie besluit de welgestelde dochter van een schoenenfabrikant goed te doen. Ze neemt Anis onder haar hoede en bezorgt hem een baan bij de fabriek, hoezeer hij ook tegen haar zeurt dat hij het vreemd vindt dat zij geen man als partner heeft. Een vrouw moet toch getrouwd zijn?

Riparo laat vervolgens zien dat goede bedoelingen uit de hand kunnen lopen en kunnen gaan conflicteren met andere, meer persoonlijke belangen. Zodra Anis meer dan gemiddelde belangstelling voor Anna’s vriendin Mara toont, is het snel afgelopen met haar altruïsme. Ondanks het wat melodramatische verhaal laat de film goed zien wat het betekent om een illegaal te zijn in wat wordt gezien als het beloofde land: Anis is blij dat hij in Europa is, want dat betekent luxe en rijkdom, zelfs al heb je een hongerloontje. En dan heeft Anis het nog redelijk goed, dankzij zijn weldoenster.

Naast deze twee films die dicht bij de politieke werkelijkheid staan, draaien er op het festival nog een aardige kinderfilm (Liscio, met een hoofdrol voor Laura Morante) en L’aria salata, een prima psychologische film over een moordenaarsvader en zijn zoon, die hem moet begeleiden in de gevangenis. De vader weet niet dat de jongen die hem bijstaat zijn verbitterde zoon is. Niet slecht, maar toch wat minder boeiend zijn de komedies Il giorno più bello en Uno su due. Toch: er zijn wel eens slechtere jaren geweest voor de Italiaanse film.