Laat opa meepraten

Wie denkt dat bejaarden in deze hoogtechnologische tijden enkel ballast zijn, mag zijn mond snel met zeep gaan spoelen. Onlangs verscheen in het Duitse weekblad Die Zeit een verrukkelijke ode aan de sms’jes van (groot)-ouders. Met name (groot)moeders weten geduldig hele epistels te componeren, die het kortademige mobiele medium volledig transformeren. Wie wordt niet warm van opa’s keurige pogingen, om een alinea-opmaak in het tekstberichtje aan te brengen?

Het wordt tijd om de oudste generatie aan het woord te laten. Geen emmerende babyboomers die zich al bejaard gedragen, maar de crème de la crème van de tachtig-plussers. Mensen die de hele vlakte van hun leven in de woelige twintigste eeuw kunnen overzien. Die grote lijnen kunnen scheiden van immer aanwezige ruis.

We hebben het hard nodig. Onze wereld is vergeetachtig. ‘Nu is alles nieuw en dus belangrijk.’ Dat blijkt vaak relatief. Een verstofte videoband uit 1994 gaf een meesterlijk Brits Postbus 51-spotje prijs. De boodschap: wie illegaal gekopieerde videobanden koopt, pompt geld in een onveilige wereld. Beelden van een engelachtig blond meisje werden afgewisseld met de woorden ‘drugs’ en ‘terrorisme’. En dit in de gay nineties, jaren vóór 11 september: illegaal downloaden, Balkenende en de ChristenUnie ineen.

Een ander voorbeeld. Kinderleed is enorm gegroeid, als je de krantenkoppen en politieke maatregelen mag geloven. Maar historicus en SP-politicus Ronald van Raak legde ooit tijdens een college uit, dat zaken als kindermishandeling en incest een eeuw geleden vaak niet openbaar gemaakt werden, zoals hij opmaakte uit politierapporten. Papa mocht na een standje gewoon weer naar huis met zijn verkrachte kind.

Herinnering is niet het meest betrouwbare medium om het heden te toetsen aan het verleden. Maar in oude hoofden zijn decennia informatie en ervaring gefilterd en samengebald: het is raar dat hun aanwezigheid beperkt blijft tot de familiesfeer. Waarom is de oudste generatie afgehakt van het maatschappelijk debat? De opiniepagina van nrc.next als ontmoetingsplek. Opgewonden standjes tegenover bedachtzame mastodonten. Hoe zou dat zijn?

Merel Boers