St. Maartensdijk - Stavenisse

St. Maartensdijk is nog slaperig. Het dorpsplein is stil. Het gemeentehuis, natuurlijk met een trapgevel, heeft zijn oranje luiken halfopen. Maar de jongetjes zijn er al, zoals er altijd overal al jongetjes zijn. Deze drie fietsen een rondje en verdwijnen steigerend om de hoek. Winterzonlicht kaatst op hun ronde achterhoofden.

Een zijstraat leidt naar natuurgebied de Pluimpot. Man begint over de Folies Bergère.

De paradijsvogels in deze afgesloten geul van de Oosterschelde zijn de visdiefjes met hun zorrokopjes. Meerkoeten zitten meerkoeten na en eenden verjagen eenden en dat houden ze vol tot een van de twee partijen het riet in is gevlucht. Alles wat kan vliegen slaakt gedempte kreten. Hebben vogels het eigenlijk koud? De nachtvorst heeft zich teruggetrokken, hij liet velletjes ijs achter waar hij maar kon. De oostenwind nam de koubewaking van hem over.

Op de Oosterschelde krabbelt golfslag aan de dijk die we een eind volgen, over een pad van in pek geplakt grind.

Als ik omkijk zie ik traag geschitter op het water. Voor me uit vervlakt het lage licht bijna al het reliëf. Rimpelingen lijken verstijfd. De bogen van de Zeelandbrug worden rank als spinrag.

Het is laagtij. In een drooggevallen bocht van de dijk krijgen alle kluiten en plukken wier hun eigen slagschaduwtjes. Het lijkt een lege bobbelvlakte. Maar als ik langer kijk zie ik, verstopt in het licht, allerlei bulten bewegen. Het barst hier van de strandvogels. Meeuwen staan in groepen op wacht, scholeksters benen heen en weer. De minieme steenlopers trekken nerveuze sprintjes.

„Effetto lunare”, spreekt man ineens Italiaans. Ik denk dat hij met dat ‘maaneffect’ verwijst naar de witte maanschaduw aan de hemel. Maar nee, het is een term uit de filmkunst: bij dag met behulp van donkere filters filmen alsof het nacht is, die truc heet het effetto lunare. Volgens man lukt dat het best op een onwaarschijnlijk heldere dag als vandaag.

Dag is nacht. Zon is maan. Helder is helder. Zo is het vandaag op Tholen aan de Oosterschelde, waar wandelen gelijk staat aan lessen in licht.

We verlaten de dijk en lopen het land in, met vette akkers vol pasgeploegde voren en hoeves omringd door populieren of iepen. Strakke lijnen maken de dienst uit, de wandelaar heeft ze maar te volgen. Tot in Stavenisse, waar de kerk groen geglazuurde kozijnen heeft en de straten schraal zijn van de wind. Maar dat stoere haventje is een lust.

12 km. Kaarten 32, 33, 34 uit: Oosterscheldepad. Uitg. NIVON, 2003. Bus 108 verbindt elk uur Stavenisse (halte Poststraat) met St. Maartensdijk (halte Provincialeweg).