Groeihormoon brengt volwassen thymus tot leven

De thymus of zwezerik verliest na de puberteit zijn belangrijkste functie: de aanmaak van nieuwe T-cellen voor het immuunsysteem. De zwezerik ligt achter het borstbeen en is een typische jeugdklier. Maar met groeihormoon blijkt deze functie op volwassen leeftijd weer te herstellen. Dat hebben onderzoekers van de University of California in San Francisco vastgesteld in een kleine klinische trial met HIV-patiënten die met een ernstig tekort aan T-cellen kampten. Hoewel de behandeling waarschijnlijk te veel bijwerkingen heeft om op grote schaal toegepast te gaan worden, bewijst dit onderzoek dat het mogelijk is om de uitgewerkte thymus nieuw leven in te blazen. Dat is van belang voor mensen met HIV of een andere aandoening waardoor ze T-cellen tekort komen (Journal of Clinical Investigation, 21 feb.).

T-cellen zijn het belangrijkste doelwit van HIV. Besmette personen verliezen daardoor onder andere het vermogen om aan andere infecties het hoofd te bieden. Vervanging van aangetaste T-cellen vanuit de thymus is echter niet mogelijk; na de puberteit functioneert dit orgaan niet meer.

Al jaren wordt daarom geprobeerd de thymus te reactiveren. Zo is geëxperimenteerd met thymus-transplantaties en het herstel van dit orgaan met behulp van stamcellen. De Amerikaanse onderzoekers volgden echter een heel andere strategie en behandelden elf HIV-patiënten met groeihormoon. Dat deden ze nadat proeven bij oude muizen hadden uitgewezen dat groeihormoon er de verloren thymusfunctie helpt herstellen. Bij de patiënten die groeihormoon kregen werden uiteindelijk 30 procent meer T-cellen gevonden. Bovendien zat de groei er drie maanden na het staken van de hormoonbehandeling nog steeds in.

Hoewel de onderzoekers enthousiast zijn over hun resultaten, blijven ze voorzichtig. Ze zien de uitkomst vooral als een bewijs dat het mogelijk is om de thymus bij volwassenen nieuw leven in te blazen. Groeihormoon heeft echter effect op veel meer organen dan alleen de thymus, zodat de behandeling met het hormoon sec waarschijnlijk veel bijwerkingen heeft. Huup Dassen