Een cadeautje voor Europa

Leerlingen van het Haags Montessori College bezochten het Europees Parlement. ‘Ze zijn heel positief!’

Jacqueline Kuijpers

Het regent hard in Brussel. Maar eenmaal in de gebouwen van het Europees Parlement is daar niets meer van te merken. Overal in de brede gangen lopen mensen. Druk pratende en gesticulerende parlementariërs op weg naar de volgende vergadering. Maar ook grote groepen bezoekers die onder aanvoering van struise dames met mobieltjes en badges van de ene zaal naar de andere worden gevoerd. “Op dagen dat het parlement vergadert is het hier een soort doordraaicircus”, zegt europarlementariër Sophie in ’t Veld (D66) met een schuin oog op de klok. Zij heeft die ochtend al een praatje gehouden voor een groep Amerikaanse studenten en wacht nu – in spijkerbroek, T-shirt en vest – op de leerlingen van het Haags Montessori Lyceum die in de gang even een broodje eten.

Het Haags Montessori Lyceum is In ’t Velds oude middelbare school en de school houdt dat contact graag warm. “Wij zoeken naar mogelijkheden om Europa binnen de school zichtbaar te maken”, zegt Peter van Schie, leraar Nederlands hierover. In oktober vorig jaar is een leerling bij In ’t Veld op een vierdaagse snuffelstage geweest en vandaag bezoekt 5-vwo de parlementsgebouwen. Dat gebeurt in het kader van het jaarlijkse – vakoverstijgende – discussieproject van de school dat dit jaar als thema de EU heeft. “De leerlingen hebben een opmerkelijk positieve attitude ten opzichte van dit onderwerp”, zegt Van Schie, alsof het hem zelf verbaast. Feit is dat de leerlingen voor het project al heel wat afgereisd hebben en dat tilt het onderwerp wellicht boven het alledaagse uit. Ze hebben onder andere de Tweede Kamer bezocht en met Balkenende gesproken. Dat had te maken met één onderdeel van het project: een cadeau voor Europa.

“In 2007 bestond de Europese Unie vijftig jaar, maar niemand had eraan gedacht om een cadeautje mee te nemen”, zegt Jaap Hoeksma. Hij is van huis uit staatsrechtfilosoof en verzorgt gastlessen over de EU in het middelbaar onderwijs. Hij heeft dat ook op het HML gedaan en is vandaag meegekomen naar Brussel. “Ik wil in de klas een gesprek op gang brengen over wat de Europese Unie nou eigenlijk is. Als je informatie leest over de EU gaat het er vooral over wat de EU níet is. Maar wat is het dan wel? Dat wil ik de leerlingen laten bedenken.” Die omschrijving waar Hoeksma in de klas naar vist komt uiteindelijk natuurlijk uit zijn eigen koker, “maar ik leg er eer in dat leerlingen zelf tot die definitie komen.”

Deze definitie hebben de leerlingen van het HML vorig jaar als cadeau aangeboden aan de Tweede Kamer: ‘De Europese Unie is een samenwerkingsverband van soevereine Staten, waarin de burgers van de Lidstaten ook burgers van de Unie zijn.’

Om de werking van de EU zichtbaar te maken heeft Hoeksma, met financiële steun van het Europees Platform, een spel ontwikkeld: Eurocracy. Dat spelen de leerlingen in de klas, en vandaag mag Sophie in ’t Veld ook even met de dobbelstenen gooien. Eigenlijk alleen maar even voor de foto, want haar praatje voor de scholieren duurde langer dan gepland en ze moet snel door naar haar volgende afspraak. In een waterval van woorden heeft ze drie kwartier op de leerlingen ingepraat. Over de werking en de macht van het Europees Parlement, de invloed van burgers. Ze berijdt haar stokpaardje – de bescherming van burgerrechten tegen de toenemende controlemogelijkheden van de overheid. En ze praat – met een gebalde vuist in de lucht – over het belang van democratie. “Ik zit geregeld naast een Poolse europarlementariër, een voormalig lid van de vakbond Solidarnosc. Hij heeft daarvoor jaren in de gevangenis gezeten en heeft dus écht gevochten voor democratie.”

De leerlingen proberen intussen hoe ver de grijze stoelen in de fractievergaderzaal kunnen draaien en hoe diep ze kunnen veren. Ze proeven van het water in de flesjes voor hen. Ze proberen de koptelefoons uit, kijken stiekem of er nog sms’jes zijn binnengekomen. Slechts één jongen maakt aantekeningen, maar hij blijkt achteraf een student politicologie te zijn die de scholieren begeleidt. En toch is dit waardevol, zegt docent Peter van Schie na afloop. “Wat de leerlingen meekrijgen is de passie waarmee Sophie in ’t Veld over haar werk en de EU praat.”

En zo is het ook. “Ik vind het heel inspirerend om iemand zo te zien”, zegt Norma (17). “Sophie heeft een sterke mening en ze laat zich horen, dat vind ik mooi”, zegt Wlada (17). Zij is degene die bij In ’t Veld stage heeft gelopen. “Sophie is zo druk, ze moet op vier plekken tegelijk zijn, dus ik heb ontzettend veel gezien: het kantoor, het parlement, de Nederlandse ambassade.” En ja, misschien ziet ze zichzelf mettertijd wel rondlopen in Brussel. “De stageweek was in ieder geval één van de leukste weken uit mijn leven.” Hoe inspiratie inspirerend kan werken.

www.eu-president.com