Na het dagboek volgt de filmrol

Als straf voor het verliezen van haar dagboek, zou de Nederlandse Tanja Nijmeijer moeten spelen in een propagandafilm van de guerrillabeweging FARC.

Nadat de Groningse Tanja Nijmeijer (28) vorig jaar herfst wereldnieuws werd omdat haar privédagboeken werden aangetroffen in een inderhaast verlaten kamp van de FARC, zou ze nu de hoofdpersoon zijn van een binnenkort te verschijnen ‘propagandafilm’ van de Colombiaanse guerrillabeweging.

Dat althans meldt het Colombiaanse tijdschrift Semana deze week in een lang artikel onder de titel ‘Het Europese front van de FARC’. Semana, dat qua bereik en politieke kleur het best te vergelijken is het met het Nederlandse Elsevier, baseert zich op bronnen binnen het Colombiaanse inlichtingenapparaat. Ook een recentelijk gedeserteerde guerrillero, die meevocht in de eenheid van Nijmeijer, zou het verhaal onderschrijven.

In de dagboeken schreef Nijmeijer openhartig over haar leven binnen de grootste guerrillabeweging van Latijns-Amerika. Hierbij uitte ze zich ook kritisch over de dagelijkse gang van zaken in het kamp en de ideologie van de van oorsprong marxistische FARC. Het doel van de film zou zijn om Tanja nu een rooskleuriger beeld van de FARC te laten schetsten.

Volgens Semana zou een in Nederland woonachtige Chileen met het pseudoniem ‘Ivan van der Boer’ verantwoordelijk zijn voor de productie van de film.

Gisteren publiceerde Anncol.nu, de website van het officieuze ‘persbureau’ van de FARC, een ingezonden brief van iemand die schrijft dat zijn ‘politieke naam’ Ivan van der Boer is. In de brief stelt hij zich voor als „een documentairemaker [...] met een grote betrokkenheid bij de taak van de opbouw van het socialisme in Latijns-Amerika”. Maar hij ontkent bij enige documentaire betrokken te zijn. Daarentegen zou hij als „een speciale verslaggever” van de Nederlandse actualiteitenrubriek Nova „het eerste deel van een reportage in rebellengebied” hebben gemaakt.

In zijn ingezonden brief trekt hij fel van leer tegen „de nuttige idioten” die het bericht over de propagandafilm hebben verspreid. Uit zijn pamflettistische taalgebruik spreekt een zekere sympathie voor de FARC.

Nova zond eind vorig jaar een item over de FARC uit, waarin de hoge woordvoerder Raúl Reyes enkele vragen beantwoordde. Adjunct-hoofdredacteur Hugo van der Parre van Nova bevestigt dat zijn redactie daarvoor met een tussenpersoon heeft gewerkt. „Een eigen ploeg daarheen sturen, bleek kansloos, zo werd ons al snel duidelijk.”

Maar ook deze tussenpersoon kreeg Tanja Nijmeijer niet voor de camera: in de uitzending komt ze niet in beeld, noch aan het woord. „Onze tussenpersoon zal vooralsnog geen tweede poging ondernemen haar te pakken te krijgen”, aldus Van der Parre.

De Nederlandse mensenrechtenactiviste en Colombia-specialiste Liduine Zumpolle – die ook een van Semana’s bronnen is voor het verhaal en vorig jaar degene was die van het Colombiaanse leger de dagboeken kreeg toegespeeld – zei gisteravond in een telefonische reactie vanuit Colombia: „De Nova-redactie is erg naïef geweest. De FARC heeft geprobeerd haar te gebruiken voor propagandadoeleinden.”

Volgens Semana zou Tanja, alias ‘Eillen’, voor het kwijtraken van haar dagboeken inmiddels ook een „voorlopige straf” zijn opgelegd.

Volgende maand zou een soort krijgsraad van de FARC de definitieve straf bepalen. Ondertussen zou ze moeten meewerken aan de documentaire. „Deze toont ‘Eillen’ die vertelt over ervaringen bij de FARC (ditmaal positief), de rechtsgeldigheid van de strijd die deze guerrilla voert en de weg die ze aflegde om toe te treden tot de FARC”, aldus het artikel.