Gekke bek naar ’t Midden Oosten

De Franse fotograaf en kunstenaar JR maakte foto’s van Israëliërs en Palestijnen met hetzelfde beroep.

Hij vroeg ze hun tong uit te steken naar de wereld en de politiek.

Afgelopen herfst waren ze al in Amsterdam te zien, in het Foam Fotografiemuseum en op een aantal buitenmuren: de levensgrote portretten van de Franse fotograaf en guerrillakunstenaar JR. De foto’s van Israëliërs en Palestijnen met hetzelfde beroep maakte hij samen met zijn vriend Marco in maart 2007.

JR plakte ze al eerder naast elkaar op muren en schuttingen in Bethlehem en Ramallah en vooral aan weerszijden van de ‘veiligheids’-scheidingsmuur die er door Jeruzalem loopt. Hij vroeg ze te lachen – taxichauffeur naast taxichauffeur, rabbijn naast imam en priester, muzikant bij muzikant – om te grimassen, een gek gezicht te trekken. Daarmee steken ze hun tong uit naar de wereld, de politiek, en zichzelf, de hoofdrolspelers in het Midden-Oostendrama.

Het werd de grootste openluchttentoonstelling ooit. Urban filmmaker Gmax legde dat proces vast in een hiphopdocu, vol muziek, quotes, slogans, observaties en commentaren. Die eclectische verschijningsvorm staat niet in de weg dat er gaandeweg op fundamentele en bittere werkelijkheden wordt gestuit. Die muur roept natuurlijk om te beginnen die andere beroemde muur, de Berlijnse, in herinnering. Zeker omdat Gmax taferelen vastlegt die ook van vluchtelingen uit Oost-Duitsland bekend zijn: bijvoorbeeld een gebroken been, opgelopen door een mislukte sprong om aan de andere kant te geraken. En het gemak waarmee mensen elkaar denken te kunnen identificeren („Jood”, „Palestijn”) en zich daar vooral vaak in vergissen – want JR koos expres gezichten die dicht bij elkaar liggen – is ook historisch schokkend. Vorm en inhoud houden elkaar zo in een interessante balans op een manier die vooral een jong en nieuw publiek aan zal spreken.

Faces. Regie: Gérard Maximin (Gmax). Met: JR en Marco. In: Ketelhuis en Kriterion, Amsterdam; Haags Filmhuis; Lux, Nijmegen; Cinerama, Rotterdam; ’t Hoogt, Utrecht. Daarna verder roulement.

Voor meer informatie: www.cinemadelicatessen.nl.