Merkel bepleit snelle integratie

De Duitse kanselier Merkel hekelt in een vraaggesprek de Turkse premier Erdogan wegens diens recente uitspraken over integratie en assimilatie. En: Kosovo is een apart geval.

Angela Merkel Foto AP German Chancellor Angela Merkel acknowledges the applause of party members after her speech during the CDU party congress in Hanover, Germany, Monday, Dec. 3, 2007. (AP Photo/Michael Sohn) Associated Press

Bondskanselier Angela Merkel van Duitsland heeft de opmerkingen van de Turkse premier Erdogan, vorige week zondag in Keulen, als „bijzonder hard” ervaren. Merkel verklaarde dat desgevraagd in een gesprek met buitenlandse journalisten in het Kanzleramt in Berlijn.

Erdogan zei in een toespraak vorige week dat „assimilatie een misdaad tegen de menselijkheid” is. Hij riep Turken in Duitsland op Duits te leren, maar het Turks niet te verwaarlozen. Merkel zegt erover dat de Turkse premier met zijn uitlatingen „insinueerde dat wij in de Bondsrepubliek assimilatie proberen af te dwingen. Daar is geen sprake van”. Ze wijst daarbij op de tolerante houding van Duitsland waar het om de minderheden gaat.

„Integratie is voor Duitsland een centraal thema. We proberen het goede te bereiken, maar ik kan niet verhullen dat er ook dingen misgaan. Vroeger spraken we over de gastarbeiders; nu dragen we de verantwoordelijkheid voor mensen van Turkse afkomst die hier al voor de derde of vierde generatie wonen. Ook zij moeten een eerlijke kans krijgen. Maar zaken als ‘parallelle’ gemeenschappen kunnen nooit het antwoord zijn”. Duits leren is volgens Merkel essentieel. En volgens haar is met de integratie „haast geboden”, gelet op de demografische ontwikkelingen.

Over het grote buitenlandse thema – de onafhankelijkheidsverklaring van Kosovo – zei de bondskanselier dat Kosovo „een geval sui generis, een zaak met een eigen, bijzondere aard” is.

„Kosovo kan met niets vergeleken worden”, aldus Merkel, die hiermee een impliciete boodschap gaf aan degenen die in Europa naar onafhankelijkheid streven: aan Kosovo kan geen precedentwerking worden ontleend. Het staat los van wie of wat dan ook.

Merkel wil nu, „binnen de diplomatieke mogelijkheden die er zijn”, proberen „praktische oplossingen” voor Kosovo te bereiken. Ze is niet verrast door de eenzijdige onafhankelijkheidsverklaring van gisteren.

„Alle deelnemers aan de Kosovo-onderhandelingen kenden elkaars standpunten. Er waren geen zaken die onbekend waren.” Duitsland behoort tot de Europese landen die de onafhankelijkheid van Kosovo accepteren. Maar, aldus Merkel, „ook de belangen van Servië en Rusland liggen ons na aan het hart”.

Wat de ‘praktische oplossingen’ voor deze 47ste staat van Europa zijn, laat ze in het midden. Ze zegt: „Niet wij hebben Kosovo onafhankelijk verklaard; dat heeft Kosovo zelf gedaan. Wij moeten daarmee op een verstandige manier proberen om te gaan.”

Volgens haar zou de westelijke Balkan er zonder de „Europese gedachte van vrijheid, democratie en welvaart” veel slechter aan toe zijn. Ze gaf hiermee aan dat de Europese Unie en Duitsland ook de komende jaren verantwoordelijkheid voor Kosovo moeten blijven dragen. De Bondsrepubliek heeft een grote vredesmacht in het land, die zich al jaren inzet voor de handhaving van veiligheid en orde.

Merkel verwacht van de Kosovaarse politieke leiding „respect opbrengt voor de minderheden in het land”. „Dat is de grondslag voor een Europees perspectief”.

Over de recente affaire met belastingontduiking in Duitsland zei Merkel dat ze voor grotere doorzichtigheid is over hoe landen als Liechtenstein, Zwitserland en Monaco hun buitenlandse klanten gebruik laten maken van bepaalde fiscale en financiële vrijheden.

Eind vorige week werd bekend dat ettelijke honderden bemiddelde Duitsers geld via stichtingen naar banken in Liechtenstein zouden hebben gesluisd. De fiscus zou daarbij voor vele honderden miljoenen – wellicht enkele miljarden euro’s – zijn getild.

Op de vraag van een Liechtensteinse journalist of het normaal is dat de Duitse regering miljoenen heeft betaald voor fiscale informatie die naar alle waarschijnlijkheid is ontvreemd uit een bank in Liechtenstein, zei Merkel: „We moeten oorzaak en gevolg niet door elkaar gaan halen. Bovendien: het gaat hier toch ook om de reputatie van Liechtenstein?”

Over Afghanistan herhaalde Merkel het Duitse standpunt: de Bondsrepubliek zal zich bij het huidige parlementaire mandaat niet naar het zuiden van Afghanistan begeven. „We doen in het noorden heel nuttig werk. En laten we niet vergeten: ook voor ons is het een militaire missie die niet zonder gevaar is.” Ze onderstreepte het tweeledige karakter van de Duitse inzet: wederopbouw en als het moet daarvoor vechten. „Zonder opbouw geen veiligheid; zonder veiligheid geen opbouw”.