Meer dan kaarslicht

Het hoeft geen Valentijnsdag te zijn om romantiek te vinden in Parijs. Met een paar goedkope gidsjes in de hand kom je een heel eind. Voorbij Eiffeltoren en Champs Elysees.

Hier was het; op dit zebrapad voor Hôtel de Ville werd de beroemde foto van het kussende zwart-wit-stelletje gemaakt, door fotograaf Robert Doisneau in 1950. Dat het gehele tafereeltje door Doisneau in scène was gezet, mag niet deren: nog steeds is in Parijs de kans groot om op een zoenend stelletje te stuiten. Clichématig vaak valt een jonge Française te spotten, studieboeken onder de arm, in de innige omstrengeling met een becoltruide intellectueel met zwoele haarlok. Zomaar, in het wild.

De beroemde foto van Doisneau zette Parijs definitief op de kaart als stad van de romantiek. Maar voor een romantisch weekendje Parijs rond Valentijnsdag werkt het decor anno 2008 een stuk minder mee: op het plein voor het stadhuis ligt een viezig kunstijsbaantje, terwijl voor de ingang van een tentoonstelling ’n lange rij kleurloze toeristen staat te koukleumen. Winkeltjes met pulpkleren en souvenirrommel aan de overkant doen de rest: weg sfeer.

Is er nog wel romantiek in Parijs? Natuurlijk, een eetcafé met kaarslicht en rode wijn is snel gevonden – maar daar nemen we geen genoegen mee. In een boekwinkel ligt een boekje met de intrigerende titel Où s’embrasser à Paris (Waar kun je kussen in Parijs?). Klinkt goed, vooral omdat het gidsje voor de hand liggende locaties mijdt. Vooruit, de steile straten van Montmartre, Jardin du Luxembourg of het intellectuelenterras van Les Deux Magots worden ook genoemd, maar die klassiekers blijken zonder uitzondering bevolkt met in vormeloze jassen uitgedoste toeristen – die het meestal drukker hebben met de videocamera die alle uitzichten en monumenten moet vastleggen dan met elkaar. Snel maken we ons uit de voeten, in de hoop nu eens het Parijs te ervaren zonder gebaande paden.

De top van de Eiffeltoren is een cliché voor romantiek, maar juist even verderop bevindt zich een alternatief monument van eeuwige liefde: de spoorbrug bij Bir Hakeim, een bedevaartsoord voor filmliefhebbers. Het is de plek waar Marlon Brando zijn tegenspeelster Maria Schneider ontmoet in de film Last Tango in Paris.

Als je de Pont Neuf en de Bouquinistes nu eens links laat liggen, vallen meer liefdevolle plekken te ontdekken. Aan de rive droite rond Saint Paul stikt het stiekem van de touringcarloze hoekjes. Zo ligt achter de ‘Rue Jardins de St. Paul’ een doolhof van straatjes verscholen met kunstgaleries en ateliers, die op dinsdag en woensdag gesloten zijn: een uitgelezen kans voor wie een muisstille oase zoekt, weg van de busladingen toeristen voor de Nôtre Dame. Tegelijk is dit Village St Paul op andere dagen juist een ideaal rumoerig, artistiek decor om de gratis bijgeleverde romantiek in te ademen.

Op het Place du Marché de Catherine is het ’s zomers romantisch buiten tafelen, de felgekleurde tafellakens en de beslotenheid van het vierkante plein roepen volgens het gidsje een plattelandssfeer op van geurige hooibergen en schapenweides. Weinig weidelucht vandaag, maar het marktpleintje is inderdaad stiller dan je zou verwachten in het centrum van Parijs.

Even verder is dan nog zo’n oase te vinden, verscholen achter de Nôtre Dame. In de rustige Rue Chanoinesse heeft de eigenaar van café Le Vieux Paris goed zijn best gedaan op het ideale zoendecor: tegen de buitenmuren van het restaurant klimmen wijnranken. Op deze koude winterdag missen we de lange tafels met zingende mensen, maar met een beetje fantasie en een bezoek aan de kleine cafeetjes krijg je het juiste bohémiengevoel wel te pakken.

De parken en tuinen van Parijs vormen natuurlijk toplocaties voor een rustige tête-à-tête. Maar wees eerlijk, een echte Amsterdammer vindt het Vondelpark ook te mainstream. Een minder platgetreden groen pad is het even buiten de binnenstad gelegen Parc Butte Chaumont, in het negentiende arrondissement. Ook hier is het niet bepaald bezaaid met liefdeskoppeltjes. Op een van de heuvels zit een jongen eenzaam uit een bekertje yoghurt te lepelen, een vrouw met uitgegroeid geverfd haar bekijkt beteuterd een binnengekomen sms-bericht terwijl ze twee rillende hondjes voortsleept.

De belvédère op de hoge rots bewijst dat hier wel degelijk romantiek te vinden is: in de pilaren van het sprookjesachtige prieeltje zijn ettelijke hartjes, liefdesverklaringen en bezweringen gekrast. Eén stelletje waagt zich aan de klim naar het prieeltje. Maar meneer heeft het te druk met het uitzicht fotograferen, mevrouw leest aandachtig de Chinese hartenkreten (of boodschappenlijstjes?) op de muur. Het zijn souvenirs van de bewoners van de wijk Belville, die zich een paar straten verderop heeft vermomd als Chinatown, Joodse wijk en klein-Tunesië tegelijk.

We lopen over de Rue Ménilmontant, waar koshere slagers broederlijk gevestigd zijn naast Arabische duizend-en-een-nacht meubelzaken. Het is stil op straat, door de zachte vrieskou zitten de bewoners van de wijk veelal binnen in de traditionele theehuizen aan de waterpijp.

De meest verrassende tip uit het romantische boekje is de grote moskee, vlakbij de Jardin des Plantes. Een klein deurtje geeft toegang tot een sprookjesachtig verlichte binnentuin met vijver. Serieuze hartstocht is op deze religieuze plek natuurlijk uit den boze, maar met een beetje geluk tref je een pril Parijs’ stelletje dat verliefd zit te staren in het turquoise water. Terwijl de maan de tegelmozaïeken oplicht, kun je traditioneel thee drinken in het bijbehorende café. En dan is het wachten tot de nacht valt en de lantaarns aangaan en je met een gerust hart naar de bistro aan de boulevard St Germain kunt wandelen voor het beproefde recept: toch maar doen, zo’n warme fles rode wijn bij het overbekende kaarslicht.