‘Nederland, schaam je’

Na haar ontvangst eerder deze week in Parijs, bezocht Ayaan Hirsi Ali gisteren in Brussel het Europarlement.

Europeaan Ayaan zoekt een weg uit een ‘niemandsland’.

Een Italiaanse journalist is verontwaardigd. Zijn vraag: „Moet Europa zich schamen voor Nederland?” Verder wil hij weten waarom europarlementariërs pleiten vóór een Europees fonds om Ayaan Hirsi Ali te beschermen. Was het niet beter geweest een actie te beginnen tégen Nederland, dat weigert voor zijn beveiliging te betalen?

Het gebeurt niet vaak dat in het Europees Parlement zo uitgebreid over Nederland wordt gesproken als gisteren. De laatste keer was waarschijnlijk na het ‘nee’ tegen de Europese Grondwet. Deze keer gaat het over Ayaan Hirsi Ali, die zelf aanwezig is. Een paar dagen geleden werd ze in Parijs omarmd door Franse intellectuelen, die graag zouden zien dat ze Française wordt. Nu wordt ze in Brussel ontvangen als Europeaan. De internationale pers is massaal uitgerukt voor een ontmoeting met parlementariërs. Ze hebben ook vragen over die andere Nederlander: Geert Wilders.

Giovanna Corda is één van de parlementariërs die het woord vragen. „Ik ben Belgische”, zegt de socialiste. „Maar mijn grootvader komt uit Italië. Hij werd in de gevangenis gegooid omdat hij zich uitsprak tegen Mussolini. Daarom is het voor mij belangrijk dat we dáár aanwezig zijn waar de democratie wordt aangevallen. Wij staan aan uw zijde!”

Even daarvoor heeft Hirsi Ali in het kort haar levensverhaal verteld. Dat ze naar Nederland kwam, waar ze leerde over de Verlichting. Dat Gerrit Zalm haar vroeg Kamerlid te worden en zei dat ze zich geen zorgen moest maken over haar beveiliging. Dat Theo van Gogh werd vermoord en dat er op zijn lichaam een briefje werd geprikt voor háár – met een slagersmes. En dat haar buren in Nederland een rechtzaak begonnen omdat ze zich zorgen maakten over hún veiligheid. Ze moest daarom weg en ze ging ook weg, toen ze een baan aangeboden kreeg in de VS. Maar de Amerikanen wilden haar niet beveiligen. En vorig jaar stopte de Nederlandse regering ook met betalen voor haar bewaking in het buitenland. Sindsdien bevindt ze zich in „niemandsland”, zegt ze.

Op het buitenlandse publiek, dat het allemaal nog niet talloze malen heeft gehoord, moet het verhaal indruk maken. Dat blijkt ook uit het applaus dat Hirsi Ali krijgt als ze klaar is met vertellen.

Wil ze liever Nederlandse blijven of Française worden, vraagt iemand. „Ik hoop dat ik niet hoef te kiezen.”

Benoît Hamon, de Franse socialist die de bijeenkomst organiseerde, heeft een verklaring opgesteld waarin de EU wordt gevraagd de beveiliging van Ayaan Hirsi Ali te betalen. Ruim honderd parlementariërs hebben de tekst nu ondertekend (van de in totaal 785). Hamon gaat praten met de leiders van de politieke groepen in het parlement, zegt hij, om steun te krijgen. „Het parlement kan zelf ongeveer 50 miljoen euro per jaar besteden aan pilotprojecten. De vraag van zo’n project zou kunnen zijn: hoe kan een Europese burger tegen de dood worden beschermd als haar land alleen op zijn eigen grondgebied veiligheid biedt.”

De meeste Nederlandse parlementariërs zijn niet van de plan de verklaring van Benoît Hamon te tekenen. Dat geldt ook voor Jeanine Hennis-Plasschaert, net als Hirsi Al verkozen voor de VVD. Ze is wel even bij de bijeenkomst. „Het ís natuurlijk een emotioneel verhaal”, vindt Hennis-Plasschaert. Maar ze kent de details niet van de onderhandelingen tussen Hirsi Ali en de Nederlandse regering, zegt ze.

Hennis-Plasschaert vindt het vooral triest. „Er worden verwachtingen gewekt die niet kunnen worden waargemaakt”, zegt ze. Ze krijgt veel vragen van buitenlandse collega’s die de zaak niet begrijpen. „Er ontstaat nu een internationale hetze. De Nederlandse regering zou beter moeten uitleggen wat er precies is gebeurd. Maar het meest trieste van deze bijeenkomst is, dat het volgens mij niet kan wat nu wordt voorgesteld. We hebben hier geen bevoegdheden voor. Dit is allemaal symboolpolitiek.”